35 năm chờ một chiếc cúp, Indonesia lại gặp Thái Lan

Ngày 4/12/1991 tại Manila, Indonesia hòa Thái Lan 0-0 sau 120 phút ở chung kết SEA Games rồi thắng 4-3 trên chấm luân lưu. Khi ấy, bóng đá nam SEA Games vẫn dành cho đội tuyển quốc gia, chưa giới hạn độ tuổi như hiện nay. Đó cũng là danh hiệu gần nhất của tuyển Indonesia ở một giải đấu khu vực.

35 năm sau, Indonesia lại gặp Thái Lan trong một trận tranh cúp. Khoảng thời gian ấy đủ dài để nhiều thế hệ cầu thủ, HLV và người hâm mộ Indonesia trải qua hết lần thất vọng này đến lần khác.

Chung kết FIFA ASEAN Cup ngày 5/10 tại Gelora Bung Karno vì thế mang ý nghĩa lớn hơn một trận đấu. Indonesia có cơ hội trở thành nhà vô địch đầu tiên của giải đấu mới, đồng thời khép lại quãng chờ đợi kéo dài từ năm 1991. Hơn 55.000 vé đã được bán trước trận, biến sân nhà thành lợi thế lớn nhưng cũng đẩy áp lực lên mức rất cao.

Thái Lan thường đứng ở bước cuối cùng

Indonesia không thiếu những thế hệ mạnh. Vấn đề của họ nằm ở trận cuối.

Tại AFF Cup, Indonesia đã sáu lần vào chung kết nhưng chưa từng vô địch. Đáng chú ý, bốn trong sáu lần ấy họ thua chính Thái Lan, vào các năm 2000, 2002, 2016 và 2020. Hai thất bại còn lại đến trước Singapore năm 2004 và Malaysia năm 2010.

Chung kết năm 2016 là một trong những lần Indonesia tiến gần chiếc cúp nhất. Họ thắng Thái Lan 2-1 ở lượt đi trên sân Pakansari, nhưng thua 0-2 tại Rajamangala và mất chức vô địch với tổng tỷ số 2-3.

Indonesia đã chờ 35 năm cho một danh hiệu ở cấp đội tuyển nam quốc gia kể từ HCV SEA Games 1991.

AFF Cup 2020 còn khắc nghiệt hơn. Indonesia của Shin Tae-yong vào chung kết với một đội hình trẻ, nhưng thua 0-4 ngay lượt đi trước khi hòa 2-2 ở lượt về. Một số cầu thủ của hai đội hiện nay vẫn còn ký ức về cặp đấu ấy, trong đó có Rizky Ridho, Egy Maulana Vikri bên phía Indonesia và Chanathip Songkrasin, Supachok Sarachat, Sarach Yooyen của Thái Lan.

Vì thế, Thái Lan không đơn thuần là một đối thủ mạnh. Với Indonesia, đây là đội bóng xuất hiện trong phần lớn những lần họ đã ở rất gần danh hiệu rồi lại phải dừng bước.

Trớ trêu ở chỗ, chiến thắng cuối cùng của Indonesia trước Thái Lan trong một trận tranh danh hiệu lại chính là SEA Games 1991. Từ mốc ấy đến nay, cán cân ở những trận đấu quyết định gần như nghiêng hẳn về phía “Voi chiến”.

Đội hình tốt hơn chưa đủ để đảm bảo chiếc cúp

Indonesia hiện tại có nhiều lý do để tin rằng họ đã mạnh hơn những thế hệ trước. Đội của John Herdman có chiều sâu, thể hình tốt và nhiều cầu thủ được đào tạo hoặc thi đấu ở nước ngoài. Mục tiêu của họ tại FIFA ASEAN Cup ngay từ đầu cũng là chức vô địch.

Nhưng hành trình vào chung kết không hề bằng phẳng.

Indonesia thắng Singapore 2-0, hòa Malaysia 0-0 rồi bước vào lượt cuối với Bangladesh trong tình thế phải chạy đua từng bàn với Malaysia. Khi Malaysia thắng Singapore 6-0, Indonesia buộc phải đẩy cao sức ép đến những phút cuối và kết thúc trận đấu với tỷ số 9-2.

Hai đội cùng có 7 điểm và hiệu số +9. Indonesia đi tiếp nhờ ghi 11 bàn, nhiều hơn Malaysia hai bàn. Chiến thắng 9-2 nhìn qua giống một màn thị uy, nhưng cách giành vé cho thấy chủ nhà đã phải đi đến sát giới hạn ở lượt cuối.

Indonesia có lực lượng mạnh và lợi thế sân nhà, nhưng vẫn phải vượt qua đối thủ từng nhiều lần ngăn họ chạm tay vào chiếc cúp.

Thái Lan có hành trình khác. Họ thắng Pakistan 4-0, đánh bại Việt Nam 2-0 và sớm giành vé chung kết. Ở lượt cuối gặp Philippines, HLV Anthony Hudson thay tới 9 vị trí trước khi đội thua 1-2.

Kết quả đó vì thế khó phản ánh chính xác trạng thái của Thái Lan trước chung kết. Trong khi Indonesia phải chơi với cường độ cao đến cuối trận Bangladesh, Hudson đã có điều kiện giữ sức cho nhiều trụ cột.

Sự khác biệt còn nằm ở kinh nghiệm. Chanathip từng ba lần vô địch AFF Cup, còn Sarach, Supachok hay Supachai đều quen với áp lực của những trận đấu lớn trong khu vực. Với Thái Lan, chung kết Đông Nam Á không phải hoàn cảnh xa lạ.

Indonesia thì ngược lại. Họ đã nhiều lần chứng minh đủ sức đi đến trận cuối, nhưng chưa chứng minh được khả năng kết thúc hành trình bằng chiếc cúp. Đó mới là bài kiểm tra lớn nhất dành cho thế hệ hiện tại.

Sức ép của 35 năm

John Herdman hiểu rõ cơ hội trước mắt. Sau trận thắng Bangladesh, ông nói các cầu thủ đang đứng trước cơ hội giành chiếc cúp đầu tiên và tạo ra lịch sử cho bóng đá Indonesia.

Điều khó nhất với Herdman có lẽ không phải thuyết phục học trò rằng họ đủ sức thắng Thái Lan. Với chất lượng đội hình hiện tại và lợi thế sân nhà, Indonesia có cơ sở để tin vào điều đó. Vấn đề là làm sao để họ chơi trận chung kết như một trận đấu bình thường, thay vì mang theo toàn bộ sức nặng của 35 năm chờ đợi.

Thái Lan từng đánh bại Indonesia ở bốn trận chung kết AFF Cup, trong đó có các năm 2016 và 2020.

Gelora Bung Karno có thể giúp Indonesia bằng tiếng ồn từ hơn 50.000 khán giả. Nhưng nếu trận đấu kéo dài mà bàn thắng không đến, hoặc Thái Lan vượt lên trước, chính sức ép ấy cũng có thể khiến đội chủ nhà mất kiên nhẫn.

Đó là điều Thái Lan đủ kinh nghiệm để khai thác. Họ không nhất thiết phải áp đảo đối thủ trong 90 phút, bởi những trận chung kết nhiều khi được quyết định bởi khả năng chịu đựng, giữ cấu trúc và chờ đối phương sai trước.

Indonesia từng vượt qua Thái Lan trên chấm luân lưu năm 1991 để giành danh hiệu gần nhất ở cấp đội tuyển quốc gia. Sau đó, chính Thái Lan nhiều lần trở thành đội chặn họ trước chiếc cúp.

Ngày 5/10, Indonesia có sân nhà, một thế hệ cầu thủ được đánh giá cao và cơ hội kết thúc quãng chờ đợi kéo dài 35 năm. Nhưng để làm được điều đó, họ lại phải vượt qua đối thủ đã quá quen với việc khiến những trận chung kết của Indonesia kết thúc trong thất vọng.