Ra mắt vào tháng 7 vừa qua, ứng dụng hẹn hò có tên Liangpei ở Trung Quốc đưa ra cam kết khác thường: Người dùng sẽ được hoàn lại khoản phí nếu không kết hôn trong vòng 3 năm. Theo đó, ứng dụng sử dụng AI để phỏng vấn, xây dựng hồ sơ và đánh giá mức độ tương thích giữa những người độc thân.
Sự xuất hiện của Liangpei diễn ra trong lúc việc kết hôn tại Trung Quốc vẫn đối mặt nhiều biến động, khi người trẻ chịu áp lực về công việc, nhà ở, chi phí nuôi con và kỳ vọng từ gia đình.
AI giúp tìm bạn đời
Theo Sixth Tone, Liangpei thu phí một lần 2.000 nhân dân tệ (khoảng 7,7 triệu đồng). Thay vì chỉ dựa trên ảnh, tuổi hay sở thích, ứng dụng bắt đầu bằng cuộc phỏng vấn kéo dài khoảng 20 phút với 25 câu hỏi về lịch sử tình cảm, kế hoạch kết hôn, quan điểm về nhà ở và những vấn đề có thể ảnh hưởng đến đời sống hôn nhân.
AI sau đó tạo hồ sơ, đồng thời đưa ra điểm tương thích và giới thiệu đối tượng phù hợp. Người dùng chỉ được trò chuyện với một người tại một thời điểm. Nếu một trong hai bên kết thúc kết nối, họ mới có thể tiếp tục tìm kiếm người khác.
 |
| Nhà sáng lập ứng dụng Liangpei Zeng Xinxun và vợ con. Anh và vợ đến với nhau khi cùng viết một hồ sơ hẹn hò dài trên mạng. Ảnh: Zeng Xinxun. |
Nhà sáng lập Zeng Xinxun (32 tuổi) cho biết Liangpei được xây dựng bởi nhóm 18 người. Khoảng 91% người đăng ký hoàn thành phần phỏng vấn, trong khi hồ sơ trung bình dài 516 chữ Trung Quốc, gấp khoảng 4 lần hồ sơ trên một số ứng dụng hẹn hò lớn.
Hiện, Liangpei có hơn 9.300 người dùng hoạt động tại khoảng 300 thành phố. Nam giới chiếm 57%, nữ giới 43%; nhóm tuổi đông nhất là 26-28 và 29-31.
Ứng dụng cũng cố gắng giảm một số rủi ro thường gặp trên nền tảng hẹn hò trực tuyến. Người dùng phải xác thực danh tính, tình trạng hôn nhân và ảnh trực tiếp. AI được sử dụng để phát hiện dấu hiệu gian lận, trong khi hệ thống còn cung cấp câu hỏi gợi chuyện và công cụ tư vấn cho người dùng. Ứng dụng không viết sẵn câu trả lời để gửi thay họ.
Tuy nhiên, cách tiếp cận này cũng gây tranh luận. Một số người dùng trên mạng xã hội Trung Quốc cho rằng việc đặt mục tiêu kết hôn ngay từ đầu giúp thu hẹp những mối quan hệ thiếu nghiêm túc. Ngược lại, có ý kiến cho rằng điểm tương thích và việc chỉ được nói chuyện với một người khiến quá trình tìm hiểu trở nên giống một bài toán tuyển chọn.
Zeng cho biết ý tưởng về cam kết 3 năm xuất phát từ việc phỏng vấn khoảng 150 cặp đôi tại thành phố Thâm Quyến. Theo dữ liệu của nhóm, hơn 70% số cặp được khảo sát kết hôn trong vòng 3 năm kể từ khi gặp nhau. Tuy nhiên, Liangpei mới hoạt động trong thời gian ngắn nên chưa có người dùng nào đi hết thời hạn cam kết để kiểm chứng lời hứa hoàn tiền.
Chuyện kết hôn không chỉ là về tình yêu
Liangpei xuất hiện trong một thị trường hôn nhân đang thay đổi mạnh. Trung Quốc ghi nhận 6,76 triệu cặp đăng ký kết hôn trong năm 2025, tăng 10,8% so với năm trước. Mức tăng này từng được xem là tín hiệu tích cực hiếm hoi, nhưng xu hướng nhanh chóng đảo chiều khi số liệu nửa đầu năm 2026 lại cho thấy mức giảm trở lại, gần 3,28 triệu cặp kết hôn, giảm 7,5% so với cùng kỳ 2025, theo South China Morning Post.
Sự biến động này diễn ra trong bối cảnh nhà chức trách Trung Quốc tìm cách khuyến khích kết hôn và sinh con. Từ tháng 5/2025, các cặp đôi có thể đăng ký kết hôn ở bất cứ đâu trong nước thay vì phải thực hiện thủ tục tại nơi đăng ký hộ khẩu. Một số địa phương cũng đưa hoạt động đăng ký kết hôn vào các địa điểm du lịch, lễ hội và không gian công cộng.
 |
| Nhiều người trẻ Trung Quốc ngại ngần kết hôn vì áp lực tài chính, nuôi con. Ảnh: Reuters. |
Nhưng thủ tục thuận tiện hơn không đồng nghĩa người trẻ dễ dàng quyết định kết hôn. Chi phí nuôi con, việc làm thiếu ổn định và chi phí chuẩn bị cho gia đình vẫn là những rào cản lớn.
Điều này cũng từng phần nào được đề cập trong cuốn Trung Quốc trẻ (tựa gốc: Young China). Tác giả Zak Dychtwald đã dành nhiều thời gian quan sát thế hệ Trung Quốc sinh sau năm 1990 và những thay đổi trong cách họ nhìn nhận tiền bạc, sự nghiệp, tình dục và gia đình.
 |
| Áp lực hôn nhân của người trẻ Trung Quốc từng được đề cập trong cuốn "Trung Quốc trẻ". Ảnh: Netabooks. |
Tác giả chỉ ra những áp lực như sinh con và sở hữu nhà ở - yếu tố có thể ảnh hưởng đến quyết định kết hôn của người trẻ. Qua đó, việc tìm bạn đời không chỉ là câu chuyện về tình cảm, mà còn gắn với khả năng tài chính, nhà ở và kỳ vọng của gia đình.
Trong bối cảnh đó, Liangpei đưa công nghệ vào một khâu vốn lâu nay thuộc về gia đình, bạn bè hoặc những người mai mối: xác định ai có khả năng phù hợp để kết hôn. Ứng dụng không chỉ giới thiệu hai người dựa trên một vài thông tin cơ bản mà cố gắng biến quá trình tìm bạn đời thành một hệ thống có thể đo lường bằng hồ sơ, điểm tương thích và dữ liệu về hành vi trò chuyện.
Du Shichao, phó giáo sư xã hội học tại Đại học Phúc Đán ở Thượng Hải, cho rằng cách Liangpei tập trung vào mục tiêu hôn nhân có thể phù hợp với những người đã xác định rõ điều mình tìm kiếm. Việc sử dụng nhiều thông tin hơn thay vì chỉ dựa vào những đặc điểm bề nổi cũng có thể giúp một số người thu hẹp lựa chọn.
Tuy nhiên, ông thận trọng trước việc AI ngày càng tham gia sâu vào các mối quan hệ. Theo ông, sự "tăng cường" bằng công nghệ có thể trượt sang "thay thế" nếu con người trao cho AI quá nhiều vai trò trong việc kết nối cảm xúc. Dù công nghệ có thể hỗ trợ quá trình tìm kiếm và giao tiếp trực tuyến, mỗi người vẫn phải trực tiếp tìm hiểu đối phương thông qua những tương tác trong đời thực.
Ông cho rằng Liangpei có thể giúp một bộ phận người dùng giải quyết khó khăn khi tìm bạn đời, nhưng khó tác động đáng kể đến những yếu tố rộng lớn đang định hình hôn nhân tại Trung Quốc, như nhân khẩu học, áp lực kinh tế và kỳ vọng từ gia đình.
Theo nhà tâm lý học xã hội Jonathan Haidt, trẻ em và thanh thiếu niên ngày nay phải đối mặt với một loại áp lực mà các thế hệ trước không hề biết đến: áp lực từ những lượt thích, bình luận và sự so sánh không hồi kết trên mạng xã hội. Điều này tạo ra một vòng xoáy độc hại, nơi lòng tự trọng bị gắn chặt với những con số ảo thay vì giá trị thực tế.
