Chờ đợi gì ở Ca sĩ mặt nạ?

Sau ba năm chờ đợi, Ca sĩ mặt nạ chính thức trở lại với mùa 3. Sự tái xuất của một trong những gameshow âm nhạc từng gây sốt lập tức thu hút chú ý, nhất là khi Trấn Thành, Bích Phương cùng những gương mặt quen thuộc tiếp tục đồng hành.

Dù vậy, lần trở lại này cũng đi kèm nhiều áp lực. Sau mùa đầu tiên tạo hiệu ứng tốt, Ca sĩ mặt nạ giảm nhiệt đáng kể ở mùa 2, trước khi bước vào quãng nghỉ kéo dài ba năm. Trong bối cảnh thị trường gameshow âm nhạc ngày càng đông đúc và khán giả khó tính hơn với những format quen thuộc, mùa 3 đứng trước nhiều câu hỏi về sức hút, khả năng làm mới và cách tìm lại cảm giác tò mò, bất ngờ từng giúp chương trình được chú ý.

Từ hiện tượng đến bước lùi đáng tiếc

Ở mùa đầu tiên, Ca sĩ mặt nạ từng là một trong những gameshow âm nhạc được bàn luận nhiều nhất năm 2022. Chương trình liên tục xuất hiện trong nhóm thịnh hành YouTube, các mascot trở thành chủ đề sôi nổi trên mạng xã hội, trong khi đêm concert cuối mùa thu hút khoảng 20.000 khán giả. Mỗi tập phát sóng thường kéo theo hàng loạt cuộc tranh luận về danh tính nghệ sĩ, từ giọng hát, cách xử lý bài đến những manh mối được cài cắm.

Thực tế, sức hút khi ấy đến từ một công thức khá dễ tiếp cận nhưng được vận hành tương đối hiệu quả. Việc giấu danh tính giúp người xem tạm gạt sang một bên hình ảnh quen thuộc của nghệ sĩ để tập trung nhiều hơn vào giọng hát và khả năng trình diễn. Lương Bích Hữu là ví dụ rõ nét khi thay đổi cách hát, khiến phần đông khán giả khó nhận ra ngay từ đầu. Những cái tên như Hà Nhi, Myra Trần hay Ngọc Mai cũng nhận thêm sự chú ý sau khi tham gia chương trình.

Ca sĩ mặt nạ từng tạo hiệu ứng mạnh ở mùa đầu với loạt mascot gây chú ý, nhiều tiết mục được bàn luận và chia sẻ rộng rãi. Ảnh: NSX.

Bên cạnh yếu tố giải mã, chất lượng âm nhạc là phần quan trọng đem tới thành công cho chương trình. Với những bản phối đa dạng, chắc tay, nhiều tiết mục có sức sống riêng sau khi lên sóng, tiếp tục được nghe lại, chia sẻ và bàn luận trên các nền tảng. Nhờ vậy, ngay cả khi danh tính phần nào đã được đoán ra, màn trình diễn vẫn đủ sức khiến khán giả tiếp tục theo dõi.

Dù vậy, sang mùa 2, mức độ quan tâm dành cho Ca sĩ mặt nạ không còn được duy trì như trước. Ngay từ giai đoạn đầu, rating đã có dấu hiệu đi xuống, trong khi lượng chia sẻ và thảo luận quanh các tiết mục cũng giảm đáng kể. Nhiều màn lộ diện vì thế chỉ tạo được chú ý trong thời gian ngắn, thay vì kéo theo những cuộc tranh luận kéo dài như mùa trước.

Yếu tố bất ngờ cũng suy giảm khi nhiều nghệ sĩ được nhận ra khá sớm. Ưng Hoàng Phúc, Phạm Đình Thái Ngân hay Trương Thảo Nhi đều được đông đảo khán giả đoán đúng trước khi tháo mặt nạ. Riêng trường hợp Cừu Bông, danh tính Khởi My gần như đã được đoán ra ngay từ đầu. Khi đáp án nhiều lần bị đoán trúng từ sớm, khoảnh khắc tháo mặt nạ cũng khó tạo được độ bất ngờ tương tự mùa trước.

Sự chênh lệch còn thể hiện ở concert cuối mùa. Đêm diễn năm 2023 ghi nhận hơn 10.000 người tham dự, giảm gần một nửa so với mùa đầu. Dĩ nhiên, lượng khán giả tại một đêm diễn phụ thuộc vào nhiều yếu tố, song con số này phần nào cho thấy sức nóng của chương trình không còn được duy trì như một năm trước.

Trong bối cảnh đó, việc Ca sĩ mặt nạ tạm dừng ngay sau mùa 2 cũng không quá khó hiểu. Khoảng nghỉ kéo dài vì thế có thể xem là thời gian cần thiết để ê-kíp đánh giá lại công thức, đồng thời tìm thêm những chi tiết mới nhằm chinh phục khán giả.

Sang mùa 2, sức hút của chương trình giảm đáng kể khi nhiều danh tính bị đoán ra sớm. Ảnh: NSX.

Thử thách cho Trấn Thành, Bích Phương

Thực chất, mùa 2 cho thấy việc làm mới một format từng thành công không hề đơn giản. Chương trình có nhiều điều chỉnh so với mùa đầu, song không phải thay đổi nào cũng giúp trải nghiệm trở nên hấp dẫn hơn.

Ở phần giải mã, nhiều manh mối được xây dựng khá rắc rối, đôi lúc dựa trên những chi tiết quá riêng tư hoặc gần như không có cơ sở để người xem suy luận. Chẳng hạn, con số 78 của Cá Ngựa Đôi là tổng kích cỡ giày của hai nghệ sĩ, còn “Khoai” trong gợi ý về Hoàng Dũng lại là biệt danh của người yêu anh. Cách cài cắm này gần như không cho khán giả nhiều cơ hội tự tìm ra đáp án.

Cách tổ chức cũng từng gây tranh luận. Ở một số tập đầu mùa 2, phần lộ diện được tách sang ngày phát sóng khác. Với format dựa nhiều vào cảm giác chờ đợi đáp án, việc chia nhỏ như vậy dễ tạo hụt hẫng khi khán giả theo dõi cả tập nhưng vẫn phải chờ thêm để biết danh tính nghệ sĩ. Chương trình sau đó trở lại cách phát sóng liền mạch như mùa đầu.

Ở phần âm nhạc, mùa 2 vẫn quy tụ nhiều giọng hát tốt, song màu sắc giữa các tiết mục có phần đơn điệu. Ballad xuất hiện với tần suất dày, đôi khi nhiều ca khúc cùng màu được xếp trong một bảng đấu. Trong khi đó, mùa đầu liên tục thay đổi không khí với R&B, dance, trip-hop/soul, dân ca hay nhạc kịch. Cách chọn bài ở mùa 2 nhìn chung an toàn hơn, phần nào làm giảm cảm giác chờ đợi xem mascot tiếp theo sẽ mang đến điều gì mới.

Ban cố vấn cũng bộc lộ vấn đề trong cách phân bổ thời lượng. Những màn tung hứng từng tạo không khí vui vẻ có lúc bị kéo dài, một số mảng miếng lặp lại qua nhiều tập. Phần phân tích về giọng hát, cách xử lý hay đặc điểm biểu diễn của mascot vì thế đôi lúc khá ngắn so với những cuộc trò chuyện bên lề, khiến vai trò chuyên môn của ban cố vấn trở nên mờ nhạt.

Trấn Thành và Bích Phương tiếp tục ngồi ghế cố vấn ở mùa 3. Ảnh: @tranthanh, @bichphuong.

Bởi vậy, việc Trấn Thành và Bích Phương tiếp tục giữ ghế cố vấn ở mùa 3 vừa là lợi thế, vừa đặt ra không ít yêu cầu. Trấn Thành có kinh nghiệm nhận diện màu giọng, cách phát âm hay thói quen biểu diễn của nghệ sĩ sau nhiều năm làm việc trong môi trường giải trí và tiếp xúc với nhiều ca sĩ. Trong khi đó, Bích Phương có góc nhìn của một người làm nghề lâu năm, đồng thời khá nhạy với cách xử lý bài hát. Cả hai cũng tung hứng tốt, tạo tiếng cười tương đối tự nhiên khi ngồi cạnh nhau.

Vai trò của hai cố vấn vì thế phụ thuộc nhiều vào cách chương trình sử dụng những thế mạnh này. Nếu phần tung hứng được tiết chế hợp lý, trong khi các nhận xét về giọng hát, cách xử lý hay manh mối được đào sâu hơn, Trấn Thành và Bích Phương có thể vừa giữ màu sắc giải trí, vừa giúp phần giải mã có thêm cơ sở.

Ở mùa này, nhà sản xuất cho biết âm nhạc, phối khí, sân khấu và hệ thống mascot đều sẽ được làm mới. Những điều chỉnh được công bố đều chạm vào các khía cạnh từng gây tranh luận ở mùa trước. Hiệu quả ra sao vẫn phải chờ khi chương trình lên sóng, nhưng sau ba năm, sự trở lại của một trong những gameshow từng tạo dấu ấn rõ nét về âm nhạc vẫn là điều đáng chờ đợi.