 |
| Đak Đoa giành vị trí á quân Giải Bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Việt Nam lần thứ I. Ảnh: Tuấn Nguyễn. |
Ngồi trên chuyến xe trở về Gia Lai sau trận chung kết Giải Bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Việt Nam VTV Cup lần thứ I hôm 29/8, ông Nguyễn Anh Dũng (46 tuổi), HLV trưởng đội bóng đá nữ xã Đak Đoa, tiếc nuối vì không thể lên ngôi vô địch.
"Tôi có buồn và thất vọng. Nhưng nhìn lại, tôi vẫn tự hào vì các em đã chơi hết mình", ông Dũng chia sẻ với Tri Thức - Znews.
HLV trưởng đội Đak Đoa cho rằng chính sự thiếu trải nghiệm khiến các cô gái, phần lớn chưa từng tiếp xúc với bóng đá chuyên nghiệp, chưa thể chơi đúng với khả năng ở những thời điểm chịu nhiều áp lực.
"Các em còn yếu về mặt tâm lý, chưa thật sự tự tin ở giải đấu lớn. Có những tình huống nếu bình tĩnh và mạnh dạn, các em có thể chơi tốt hơn nữa. Đó là điều tôi tiếc nhất", ông bày tỏ.
Gác lại những tiếc nuối, ông Dũng bày tỏ niềm vui trước tình cảm từ khán giả. Trong suốt giải đấu, đội bóng Tây Nguyên nhận được nhiều lời khen nhờ lối đá phô diễn sức mạnh vượt trội, tinh thần thi đấu cống hiến và hình ảnh đặc biệt của hai mẹ con cùng ra sân.
Đá bóng sau giờ lên rẫy
Để chuẩn bị cho Giải Bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Việt Nam, đội bóng nữ xã Đak Đoa gần như không có quá trình ăn tập đúng nghĩa. Nhịp bước của đội đan xen với những mùa vụ ở Tây Nguyên.
Sau chức vô địch Giải bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Gia Lai mở rộng 2025, cả đội nghỉ hơn một tháng để các cầu thủ trở về chăm lo gia đình và nương rẫy. Phải đợi đến cuối tháng 6, khi công việc vơi bớt, HLV Nguyễn Anh Dũng mới có thể gom quân để chuẩn bị cho giải đấu tại Lào Cai.
Ngày thường, các thành viên đội nữ Đak Đoa gắn bó với vườn cà phê, nương rẫy, nỗi lo toan gia đình, con nhỏ. Một số vẫn còn đi học.
 |
| HLV Nguyễn Anh Dũng (chính giữa) chỉ đạo chiến thuật đội Đak Đoa tại trận chung kết ở Lào Cai ngày 29/8. Ảnh: Tuấn Nguyễn. |
Cầu thủ nhỏ tuổi nhất đội mới 14 tuổi. Còn thủ môn tên Theo (mang áo số 2) 35 tuổi. 80% thành viên là người Bahnar, Jrai, sống tại các xã thuộc khu vực huyện Đak Đoa cũ và xã Ia Hrung.
"Dẫu chênh lệch tuổi tác và sống rải rác khắp các xã thuộc khu vực Đak Đoa, các bạn vẫn tìm thấy ở nhau một nhịp đập chung dành cho trái bóng tròn", ông Dũng nói.
Không có danh sách tập trung dài ngày hay sân bãi cố định, cả đội phải chủ động chia ca tập theo từng khoảng trống trong lịch trình thường nhật. Lịch tập thường được chốt vào các tối thứ 2, 4, 6, thời điểm công việc nương rẫy hay giờ học trong ngày vừa khép lại. Địa điểm cũng nay đây mai đó, khi thuê sân xã Glar cũ, lúc di chuyển sang Nam Phong ở Đak Đoa.
Em Rơcom H'Vưn, học sinh Trường THPT Phạm Văn Đồng ở Ia Hrung, chạy xe máy cả đi lẫn về gần 30 km chỉ để đổi lấy vài tiếng đẫm mồ hôi trên sân cỏ.
"Ở chỗ em không có đội bóng nữ, em chấp nhận đi xa để được đá bóng cùng các chị", H'Vưn cho hay.
 |
| Cầu thủ Thuơn thu hoạch cà phê khi không có giải đấu. Ảnh: NVCC. |
Ở khía cạnh hậu cần, đội cũng không có sự hỗ trợ từ một bộ máy bài bản. Nhờ công việc tổ chức sự kiện thể thao, ông Dũng kết nối với doanh nghiệp tại Gia Lai để xin hỗ trợ phương tiện, kinh phí và đứng ra lo liệu các khoản thu chi sinh hoạt cho đội. Dù vậy, nguồn kinh phí phong trào vẫn hạn hẹp.
"Nhiều thời điểm tôi phải tự chi trả các khoản phát sinh", ông nói.
Những chuyến đi xa vì thế khó tránh khỏi sự thiếu thốn. Đỉnh điểm là lần đi thi đấu ở Đắk Lắk, ông Dũng kể cả đội phải ăn ngủ ngay trên xe để tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, sự chào đón của người dân địa phương, từ những bữa cơm mời thân tình đến những cuộc trò chuyện sau trận đấu, trở thành nguồn động viên tinh thần lớn cho các cô gái trong suốt hành trình chơi bóng.
Đội bóng nữ để tóc dài, đeo băng đô
Trong cách xây dựng đội bóng, HLV Nguyễn Anh Dũng đặt ra không ít nguyên tắc riêng. Một trong số đó là yêu cầu cầu thủ nữ để tóc dài, đeo băng đô khi thi đấu.
Quy định này từng khiến không ít người phản đối. Một số cầu thủ không đồng tình với việc phải thay đổi kiểu tóc hoặc tuân theo những yêu cầu về hình ảnh nên rời đội. Với ông Dũng, đó là lựa chọn của mỗi người, nhưng ông vẫn giữ quan điểm về hình ảnh mà đội bóng muốn xây dựng.
"Có bạn không đồng ý thì nghỉ, tôi cũng tôn trọng lựa chọn của các bạn", ông nói.
    |
| Ông Dũng yêu cầu thành viên trong đội phải để tóc dài và đeo băng đô. Ảnh: Tuấn Nguyễn, VTV5. |
Chiếc băng đô theo Đak Đoa đến giải đấu tại Lào Cai được thiết kế với họa tiết lấy cảm hứng từ thổ cẩm Tây Nguyên. Khoảng 80% cầu thủ của đội là người Bahnar, Jrai, nên ông Dũng muốn các cô gái mang theo một phần dấu ấn quê nhà khi bước ra sân.
"Các em là người Tây Nguyên, phải giữ được cái nét của mình. Tôi muốn khi các em bước ra sân, người ta nhìn vào cũng nhận ra đội đến từ đâu", ông chia sẻ.
Đối với các thành viên, ông Dũng còn là người đứng phía sau sân cỏ, lo cả những chuyện không nằm trong giáo án tập luyện.
Chia sẻ với Tri Thức - Znews, Thuơn, đội trưởng đội Đak Đoa, cho biết thường gọi ông là "bố Dũng".
"Anh Dũng vừa là HLV, vừa như người bố, người anh của chúng tôi. Anh lo cho đội từ chuyện thi đấu đến cách các chị em cư xử, chào hỏi, sắp xếp mọi thứ. Nhiều khi anh nghiêm khắc nhưng tôi biết anh muốn tốt cho cả đội", Thuơn nói.
 |
| Thuơn cho biết gia đình là điểm tựa của cô trên chặng đường theo đuổi đam mê bóng đá. Ảnh: NVCC. |
Sự đồng hành ấy cũng được học trò đáp lại bằng màn trình diễn ấn tượng trên sân. Thươn được trao danh hiệu Cầu thủ xuất sắc nhất giải, trong khi B’Lơih giành danh hiệu Vua phá lưới.
Sau những gì Đak Đoa thể hiện tại giải, cánh cửa đến với môi trường chuyên nghiệp cũng bắt đầu mở ra. Công ty Cổ phần Thể thao Hoàng Anh Gia Lai - đơn vị chủ quản của CLB HAGL - đề nghị tiếp nhận, quản lý và đào tạo đội bóng nữ xã theo hướng chuyên nghiệp, hướng tới mục tiêu tham dự Giải Vô địch quốc gia. Trước trận chung kết, đội cũng nhận thêm 100 triệu đồng tiền thưởng.
Với ông Dũng, sự quan tâm này là một tín hiệu đáng mừng, bởi các cầu thủ đã có cơ hội được nhìn nhận ở một sân chơi lớn hơn. Tuy nhiên, ông hiểu mỗi người có một hoàn cảnh và lựa chọn riêng.
BLơih đã lập gia đình và một con gái 4 tuổi. Cô vẫn chơi bóng với sự động viên của chồng và từng nghĩ đến việc được thử sức ở môi trường chuyên nghiệp. Tuy nhiên, khi cơ hội thực sự xuất hiện, chuyện rời Gia Lai để ăn tập dài ngày lại không đơn giản.
"Tôi cũng muốn được thử sức ở môi trường chuyên nghiệp, nhưng con còn nhỏ, gia đình còn nhiều việc nên chưa biết có thể đi được hay không", BLơih nói.
Thuơn cũng từng nghĩ đến một môi trường lớn hơn. Sau giải đấu, khi nhận được sự quan tâm từ các đơn vị bóng đá chuyên nghiệp, cô vui nhưng hiểu rằng con đường ấy đòi hỏi nhiều thời gian và sự thay đổi trong cuộc sống hiện tại.
"Tôi cũng muốn được đá ở môi trường chuyên nghiệp để biết khả năng của mình đến đâu. Nhưng tôi còn gia đình, còn công việc ở quê, không thể nói muốn là đi ngay được", Thươn chia sẻ.
Giải Bóng đá nữ các dân tộc thiểu số Việt Nam VTV Cup lần thứ I diễn ra từ ngày 23/8 đến 29/8 tại Lào Cai, quy tụ 12 đội bóng đến từ 9 địa phương. Đây là lần đầu giải đấu được tổ chức, tạo sân chơi để các nữ cầu thủ dân tộc thiểu số có cơ hội thi đấu, cọ xát trong một giải đấu quy mô quốc gia.
Đak Đoa nhanh chóng gây chú ý khi thắng Nghĩa Lộ 9-0 ở tứ kết, sau đó vượt qua Lâm Bình với tỷ số 2-1 ở bán kết. Đội bóng Gia Lai tiến vào trận tranh chức vô địch nhưng để thua Lục Yên 1-2, qua đó giành ngôi á quân.
Dù không thể nâng cúp, Đak Đoa vẫn để lại dấu ấn riêng. BLơih cùng Quan Thị Thủy Tiên (đội Lâm Bình) đồng giành danh hiệu Vua phá lưới, trong khi đội trưởng Thuơn được trao giải Cầu thủ xuất sắc nhất. Những danh hiệu cá nhân này góp phần cho thấy màn trình diễn nổi bật của đội bóng nữ đến từ Gia Lai tại giải đấu năm nay.
Những người phụ nữ thay đổi thế giới
Dẫu bất bình đẳng từng diễn ra công khai trong quá khứ hay đang âm thầm len lỏi trong xã hội hiện đại, vẫn luôn có những người phụ nữ dám cất lên tiếng nói của mình và khẳng định giá trị bản thân. Hai Bà Trưng - hai nữ anh hùng của Việt Nam - cũng là những tấm gương truyền cảm hứng khi đã góp phần thay đổi thế giới theo cách riêng của họ.
