Từ một khái niệm thường gắn với bất động sản, “dự án ma” đang được người trẻ biến thành cách nói vui về những kế hoạch được vạch ra rất chi tiết nhưng mãi không thành hiện thực.
Theo nghĩa thông thường, “dự án ma” chỉ những dự án không có thật, thiếu pháp lý hoặc được dựng lên để lừa đảo. Trên mạng xã hội, người trẻ lại dùng cụm từ này một cách hài hước để chỉ những kế hoạch được kỳ vọng, chuẩn bị nhiều nhưng cuối cùng không thực hiện hoặc bỏ dở. Cách nói đã xuất hiện từ nhiều năm trước và gần đây phổ biến trở lại.
Phần lớn trường hợp, “dự án ma” được dùng với dụng ý tự trào. Chẳng hạn, một người đi du lịch mang theo nhiều thiết bị, quay hàng loạt video và hình ảnh với dự định về nhà sẽ dựng vlog. Thế nhưng vài tháng sau, số video này vẫn nằm trong điện thoại hoặc mới dựng được một phần rồi bỏ dở. Kế hoạch làm vlog khi ấy có thể được gọi vui là “dự án ma”.
Một chuyến du lịch chưa bao giờ diễn ra cũng có thể được gọi tương tự. Nhóm bạn lập nhóm chat, bàn chuyện đi du lịch suốt nhiều tháng, gửi địa điểm ăn uống, chọn homestay, thậm chí chuẩn bị trang phục nhưng cuối cùng chẳng ai đặt vé.
Những mục tiêu cá nhân như “5h sáng dậy chạy bộ”, “mỗi tuần đọc một cuốn sách”, “học tiếng Anh mỗi tối” hay “năm nay nhất định làm kênh TikTok” cũng có thể gia nhập danh sách “dự án ma” nếu được lên kế hoạch nhiều lần nhưng mãi chưa bắt đầu hoặc nhanh chóng bị bỏ dở.
Cụm từ này còn được đưa vào chuyện tình cảm. Một người có thể liên tục nói về chuyến du lịch trong tương lai, kế hoạch đón sinh nhật cùng nhau hay những việc “sau này chúng ta sẽ làm”. Nếu mối quan hệ kết thúc trước khi những kế hoạch đó thành hiện thực, người trong cuộc có thể gọi chúng một cách châm biếm là những “dự án ma tình cảm”.
Ở một sắc thái khác, “dự án ma” còn được dùng để châm biếm những màn “phông bạt” trên mạng xã hội. Khi đó, cụm từ ám chỉ những dự án, chức danh hoặc thành tích được mô tả rất hoành tráng nhưng khó tìm thấy bằng chứng cho thấy chúng thực sự tồn tại.
Chẳng hạn, một người liên tục tự giới thiệu là founder của nhiều dự án, khoe hợp đồng lớn hay kế hoạch kinh doanh triệu USD nhưng tất cả chỉ xuất hiện qua lời kể có thể bị dân mạng mỉa mai là đang làm “dự án ma”.
Gen Z trên thế giới đang gia tăng việc đọc sách với xu hướng khác biệt theo khu vực. Tại Mỹ và Anh, giới trẻ ưu tiên sách in, đưa doanh số sách in lên mức cao kỷ lục trong thế kỷ 21, với tiểu thuyết dành cho thanh thiếu niên ngày càng được yêu thích. Ngược lại, tại Trung Quốc, sách điện tử và sách nói chiếm ưu thế nhờ tính tiện lợi, khiến thế hệ Z trở thành lực lượng chính thúc đẩy công nghiệp sách số, với trung bình 28 cuốn sách số được đọc mỗi năm.
