|
|
|
Áp lực tài chính khiến Gen Z cân nhắc kỹ hơn chứ không hoàn toàn từ bỏ những khoản chi hưởng thụ. Ảnh minh họa: Jeenah Moon/Reuters. |
Dù chi phí sinh hoạt ngày càng đắt đỏ và những mục tiêu lớn như mua nhà ngày càng khó đạt được, một bộ phận Gen Z vẫn sẵn sàng dành tiền cho du lịch, trang sức hay những món đồ mang lại niềm vui tức thời, the Fortune.
Theo công ty nghiên cứu thị trường Future Partners, gần 44% du khách Gen Z cho biết họ thường xuyên hoặc rất thường xuyên thực hiện những chuyến đi ngẫu hứng, gần gấp đôi mức trung bình 25,2% của các thế hệ. Khoảng 62,7% người trẻ thuộc nhóm này cũng cho rằng du lịch là khoản đáng để đầu tư.
Tuy nhiên, sở thích trải nghiệm không đồng nghĩa họ dư dả về tài chính. Khảo sát của nền tảng tìm kiếm và so sánh dịch vụ du lịch Skyscanner cho thấy một nửa du khách Gen Z tại Mỹ từng phải hy sinh một số khoản chi tiêu để trang trải cho kỳ nghỉ gần nhất. Để có tiền cho chuyến đi tiếp theo, 52% sẵn sàng giảm ăn ngoài và 40% có thể cắt bớt chi phí làm tóc.
|
| Áp lực tài chính khiến Gen Z cân nhắc kỹ hơn chứ không hoàn toàn từ bỏ những khoản chi hưởng thụ. Ảnh minh họa: Rebecca Smeyne/Bloomberg. |
Xu hướng này cho thấy nhiều người trẻ đang thay đổi cách sử dụng tiền, ưu tiên tận hưởng cuộc sống hiện tại thay vì chỉ tiết kiệm cho tương lai.
Matt Lundquist, nhà sáng lập kiêm giám đốc lâm sàng của cơ sở trị liệu tâm lý Tribeca Therapy tại New York (Mỹ), cho biết người trẻ đang nhìn nhận tương lai tài chính khác với thế hệ trước. Khi mua nhà, có công việc ổn định hay nuôi con ngày càng khó, nhiều người có xu hướng ưu tiên chi tiền cho những trải nghiệm ở hiện tại thay vì tiết kiệm nhiều năm cho các mục tiêu chưa chắc đạt được.
Lindsay Bryan-Podvin, chuyên gia trị liệu tài chính và người dẫn podcast Mind Money Balance, cho rằng những khoản chi nhỏ có thể giúp người trẻ cảm thấy thoải mái và chủ động hơn trong cuộc sống. Theo bà, việc bỏ 100 USD mua một chiếc vòng cổ hay thỉnh thoảng uống trà sữa không ảnh hưởng đáng kể đến khả năng mua nhà, bởi số tiền cần cho mục tiêu này lớn hơn rất nhiều.
Tuy nhiên, điều này không có nghĩa người trẻ chi tiêu thiếu tính toán. Bryan-Podvin cho biết cô dành riêng một khoản tiền cho sở thích cá nhân. Nhờ đó, cô có thể mua một ly đồ uống yêu thích hoặc món trang sức mới mà không ảnh hưởng đến tiền dành cho các nhu cầu thiết yếu.
|
| Khi các mục tiêu lớn như mua nhà ngày càng xa, người trẻ ưu tiên nhiều hơn cho niềm vui ở hiện tại. Ảnh minh họa: Gabby Jones/Bloomberg. |
Đáng chú ý, những món đồ được Gen Z xem là "đáng tiền" không phải lúc nào cũng rẻ. Công ty nghiên cứu thị trường Circana ghi nhận người tiêu dùng đang chú ý nhiều hơn đến phụ kiện có khả năng thể hiện cá tính hoặc tạo kết nối cảm xúc. Beth Goldstein, cố vấn ngành giày dép và phụ kiện của Circana, cho biết nhu cầu túi xách cải thiện rõ ở phân khúc 500-750 USD, trong khi phụ kiện treo túi tiếp tục được ưa chuộng.
Sức mua của khách hàng trẻ cũng xuất hiện ở phân khúc thời trang cao cấp. Báo cáo quý gần nhất của hãng thời trang Ralph Lauren cho thấy doanh thu tăng 14%, trong đó nhu cầu từ người mua trẻ tuổi và nhóm khách hàng giàu có là những động lực đáng chú ý.
Trang sức là một lĩnh vực khác hưởng lợi từ xu hướng này. Tập đoàn bán lẻ trang sức Signet Jewelers cho biết vòng tay, vòng cổ kiểu tennis, khuyên tai đính đá và trang sức vàng vàng đang thu hút khách Gen Z mới tham gia thị trường, bao gồm cả nam giới. Người trẻ cũng quan tâm đến khả năng cá nhân hóa và những thiết kế nhẫn đính hôn khác biệt.
Tuy vậy, khả năng chi tiền cho trải nghiệm vẫn phụ thuộc lớn vào thu nhập. Future Partners ghi nhận 36,8% du khách có thu nhập từ 200.000 USD/năm trở lên thường xuyên thực hiện chuyến đi ngẫu hứng. Tỷ lệ này chỉ còn 16,7% ở nhóm kiếm dưới 49.000 USD.
Các chuyên gia cũng cảnh báo việc dành tiền cho niềm vui hiện tại có thể trở thành vấn đề nếu khiến người trẻ mắc nợ, ảnh hưởng đến những mục tiêu tài chính khác hoặc làm gia tăng lo âu. Song, Lundquist cho rằng không nên mặc định những lựa chọn này là thiếu trách nhiệm, bởi Gen Z đang đưa ra quyết định trong điều kiện kinh tế khác với thế hệ cha mẹ.
3 ác mộng tài chính thường trực của người trẻ
Nhiều người trẻ hiện phải đối mặt với 3 vấn đề tài chính chính: thiếu hụt tiền bạc do chi tiêu vượt kế hoạch trước các cám dỗ mua sắm trực tuyến; lâm vào nợ nần vì sử dụng thẻ tín dụng và các hình thức vay tiêu dùng dễ dãi; và làm việc quần quật nhưng không đạt được mục tiêu tài chính đề ra. Để giải quyết những vấn đề này, cuốn sách Làm chủ tiền bạc từ khi còn đi học của TS Vũ Minh Tú cung cấp các phương pháp quản lý tài chính cá nhân hiệu quả, giúp người trẻ kiểm soát chi tiêu, tránh nợ nần và đạt được mục tiêu tài chính.