 |
Mỹ phẩm thiên nhiên không còn là lựa chọn duy nhất. Ảnh minh hoạ: Ian Berry/CNN. |
Mười năm trước, Mihwa Kim chia sẻ với CNN cô vẫn là gương mặt quen thuộc trên các chương trình bán mỹ phẩm tại Hàn Quốc. Công việc của cô là thử nghiệm, so sánh và giới thiệu hàng chục sản phẩm trang điểm, chăm sóc da đến khán giả truyền hình.
Một vụ tai nạn giao thông năm 2013 đã thay đổi hoàn toàn góc nhìn của Kim về làm đẹp. Những vết thương trên mặt và cổ khiến cô phải khâu hơn 60 mũi, dành nửa năm gần như chỉ ở trong nhà để điều trị cả thể chất lẫn tinh thần.
Trong quá trình chữa sẹo, Kim lần đầu tiếp xúc với các miếng dán hydrogel y tế - vật liệu được tạo ra bằng công nghệ sinh học. Theo CNN, điều khiến cô ấn tượng không phải khả năng che phủ vết thương mà là cách loại hydrogel này tạo ra môi trường giúp làn da tự phục hồi.
Trải nghiệm ấy cũng phản ánh một thay đổi đang diễn ra trong ngành mỹ phẩm, thay vì tìm kiếm những hoạt chất ngày càng mạnh hơn, nhiều thương hiệu bắt đầu hướng đến các công thức hỗ trợ cơ chế sinh học tự nhiên của da.
Đó cũng là nền tảng cho sự nổi lên của biotech beauty - xu hướng ứng dụng công nghệ sinh học vào mỹ phẩm.
Công nghệ sinh học lên ngôi
Theo Vogue, công nghệ sinh học trong mỹ phẩm sử dụng các vi sinh vật như nấm men hoặc vi khuẩn để tạo ra hoạt chất thông qua những phản ứng sinh học, phổ biến nhất là quá trình lên men.
 |
| Mihwa Kim cầm trên tay mặt nạ dưỡng da. Ảnh: Biodance. |
Ginger King, nhà hóa mỹ phẩm tại Mỹ, chia sẻ với Vogue rằng đây không đơn thuần là một trào lưu mới mà là sự thay đổi trong cách ngành làm đẹp tạo ra nguyên liệu.
Trước đây, mỹ phẩm thiên nhiên từng được xem là tiêu chuẩn của sự an toàn. Tuy nhiên, nguyên liệu có nguồn gốc tự nhiên luôn tồn tại một hạn chế, chất lượng và nồng độ hoạt chất thay đổi theo điều kiện thời tiết, đất trồng hay thời điểm thu hoạch. Điều này khiến hiệu quả của sản phẩm khó duy trì đồng nhất.
Thông qua công nghệ sinh học, các nhà sản xuất có thể tạo ra những phân tử tinh khiết hơn, ổn định hơn và kiểm soát chất lượng tốt hơn giữa các lô sản xuất.
Các thương hiệu Hàn Quốc là những đơn vị tiên phong đưa công nghệ sinh học vào mỹ phẩm. Quá trình này có nhiều điểm tương đồng với sự phổ biến của thực phẩm lên men như kim chi trên toàn cầu. Khi người tiêu dùng ngày càng hiểu hơn về lợi ích của quá trình lên men đối với hệ tiêu hóa, họ cũng dần cởi mở với việc ứng dụng nguyên lý tương tự trong chăm sóc da.
 |
| Công nghệ sinh học được kỳ vọng tạo ra các hoạt chất hiệu quả, ổn định và ít phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu tự nhiên. Ảnh minh hoạ: Ron Lach/Pexels. |
Một yếu tố khác thúc đẩy xu hướng này là rào cản công nghệ đang dần được hạ thấp. Những nghiên cứu trước đây chỉ các tập đoàn như L'Oréal hay Shiseido mới đủ khả năng đầu tư nay đã trở nên dễ tiếp cận hơn với các thương hiệu độc lập.
CNN trích từ số liệu của một công ty nghiên cứu thị trường toàn cầu, quy mô thị trường mỹ phẩm ứng dụng công nghệ sinh học dự kiến tăng từ 5,8 tỷ USD năm 2025 lên 8,6 tỷ USD vào năm 2032, cho thấy người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến nhóm sản phẩm này.
Công thức quan trọng hơn hoạt chất
Sự phát triển của biotech cũng kéo theo thay đổi trong tư duy phát triển mỹ phẩm. Emma Lewisham, nhà sáng lập thương hiệu cùng tên tại New Zealand, chia sẻ với CNN về quyết định theo đuổi hướng đi này sau khi mang thai và không thể tìm được một lựa chọn tự nhiên thay thế hoạt chất tổng hợp được bác sĩ kê để điều trị tăng sắc tố da.
Từng học sau đại học về sinh lý học và hóa sinh tại Đại học Harvard, bà rời công việc tại một tập đoàn công nghệ của Nhật Bản để xây dựng thương hiệu tập trung vào sinh lý học của làn da.
Thay vì dựa vào một "siêu hoạt chất", công nghệ sinh học cho phép kết hợp nhiều phân tử có nguồn gốc tự nhiên để cùng tác động lên các cơ chế khác nhau của da. Các phân tử này được tạo ra với độ tinh khiết và nồng độ cao, mô phỏng cách làn da vận hành tự nhiên, từ đó tăng tính ổn định và độ chính xác của công thức.
 |
| Người mẫu trải nghiệm sản phẩm chăm sóc da bằng công nghệ sinh học. Ảnh: Lewisham. |
Joanna Ellner, cựu biên tập viên làm đẹp người Anh, hiện là nhà sáng lập Reome, lại nhìn thấy một vấn đề khác của ngành mỹ phẩm. Chia sẻ với CNN, bà cho biết sau 16 năm viết về làm đẹp, bà nhận thấy người tiêu dùng ngày càng bị cuốn vào những khái niệm như clean beauty (mỹ phẩm sạch), hoặc quá tập trung vào từng thành phần riêng lẻ trong khi bỏ qua tổng thể công thức.
Xu hướng chăm sóc da 10-15 bước cũng khiến nhiều người lạm dụng các hoạt chất mạnh. "Chúng ta bôi quá nhiều thứ lên da, rồi cuối cùng lại khiến làn da bị điều trị quá mức", Ellner nói với CNN.
Sau khi theo học y học cổ truyền Trung Quốc tại Đại học Westminster, bà bắt đầu tiếp cận chăm sóc da theo hướng cân bằng hơn. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào chiết xuất thực vật, Reome hợp tác với các phòng thí nghiệm để tái tạo các phân tử thực vật bằng lên men hoặc nuôi cấy tế bào.
Cách làm này giải quyết bài toán nguồn nguyên liệu, bởi nhiều hoạt chất quý tồn tại với hàm lượng rất thấp trong tự nhiên và gần như không thể sản xuất ở quy mô lớn. Đồng thời, các phân tử tạo ra bằng công nghệ sinh học còn có thể được thiết kế để tăng khả năng hấp thụ qua da, điều đã được nhiều nghiên cứu độc lập ghi nhận.
Đây mới là giá trị lớn nhất của biotech. Một hoạt chất dù mạnh đến đâu cũng khó phát huy hiệu quả nếu không được đưa đến đúng vị trí trên da. Vì vậy, chất lượng của một sản phẩm không nằm ở việc bổ sung thêm nhiều thành phần nổi tiếng mà ở cách toàn bộ công thức được thiết kế để các hoạt chất phối hợp và hoạt động hài hòa.
Đó cũng là lý do các chuyên gia đều khuyến nghị người tiêu dùng không nên lựa chọn mỹ phẩm chỉ dựa trên một hoạt chất đang được quảng bá hay những tuyên bố "không chứa" thành phần nào đó. Điều quan trọng hơn là hiểu nhu cầu của làn da, tìm hiểu công thức sản phẩm và đánh giá liệu các hoạt chất có được sử dụng ở nồng độ đã được kiểm chứng hay không.
Vẻ bề ngoài quan trọng đến thế sao
Cuốn sách Vẻ bề ngoài quan trọng đến thế sao của Jess Connolly khuyến khích phụ nữ yêu cơ thể mình, từ bỏ áp lực phải thay đổi ngoại hình để phù hợp với tiêu chuẩn xã hội. Tác giả nhấn mạnh rằng vẻ đẹp thực sự không nằm ở sự hoàn hảo mà ở sự tự tin và hạnh phúc từ bên trong, đồng thời kêu gọi mọi người tập trung vào giá trị bản thân thay vì chạy theo những kỳ vọng ngoại hình áp đặt từ bên ngoài.