Ngoại trưởng Iran kể phút bước ra từ đống đổ nát oanh tạc ông Khamenei

Cố lãnh đạo tối cao Ali Khamenei. Ảnh: Reuters.

"Khi bước ra từ đống đổ nát, ý nghĩ duy nhất trong đầu tôi là liệu cố Lãnh đạo Tối cao Khamenei có bị nhắm mục tiêu hay không", ông Araghchi chia sẻ trong cuộc phỏng vấn với kênh truyền hình Al Mayadeen thân Hezbollah ngày 4/6.

Theo lời Ngoại trưởng Iran, sau khi trở về từ các cuộc đàm phán tại Geneva vào thứ Sáu hôm đó, ông đã đến văn phòng của Lãnh đạo Tối cao vào lúc 9h sáng thứ Bảy để trực tiếp trình báo cáo. Nội dung văn bản xoay quanh diễn biến đàm phán và bầu không khí căng thẳng vào thứ Sáu, thời điểm khả năng xảy ra chiến tranh tăng cao đột biến.

"Tòa nhà nơi chúng tôi ngồi bị oanh tạc, nhưng dãy nhà nơi chúng tôi làm việc vẫn nguyên vẹn. Theo tiến trình công việc thông thường, tôi biết chắc chắn vị lãnh đạo sẽ ở trong văn phòng của mình vào thời điểm đó. Dù nguy cơ chiến tranh giai đoạn đó là rất lớn, nhưng khí phách đã ngăn vị lãnh đạo tử vì đạo lánh vào hầm trú ẩn", ông Araghchi nói thêm.

Ngoại trưởng Abbas Araghchi - người đã có mặt tại văn phòng khi cố lãnh tụ Ali Khamenei bị hạ sát ngày 28/2. Ảnh: Reuters.

Khi ông Araghchi đang báo cáo với Phó Chánh văn phòng của ông Khamenei, Ali Asghar Hijazi, tòa nhà bất ngờ rung chuyển bởi ba vụ nổ liên tiếp chỉ trong vài giây. Ông kể lại: "Vụ nổ sau gần hơn vụ trước. Vụ thứ ba nổ ngay sát tòa nhà của chúng tôi. Khu vực văn phòng của ông Hijazi bị đánh trúng trực tiếp, toàn bộ cánh trái tòa nhà đổ sập hoàn toàn".

Thư ký của ông Hijazi tử vong tại chỗ, nhưng ông Araghchi và ông Hijazi may mắn thoát khỏi tâm chấn của vụ nổ.

"Chúng tôi ở phía bên kia tòa nhà. Sau tiếng nổ, trần, tường và mọi thứ sập xuống. Tôi nắm tay ông Hijazi, tìm đường lách qua các thanh dầm và mảnh ván vụn giữa những tiếng kêu cứu. Nước tuôn xối xả từ trần nhà, vạn vật hoang tàn. Khi thoát được ra ngoài, tôi thấy nhiều khu vực trong khu phức hợp đã bị trúng đạn".

Do xe công vụ bị phá hủy, ông Araghchi được một người qua đường đưa khẩn cấp tới Bộ Ngoại giao.

"Suốt ba ngày, chúng tôi hoàn toàn mất liên lạc trong lúc cố gắng xác định ai còn sống và ai đã hy sinh", ông nói. "Kẻ thù tưởng có thể làm chúng tôi tê liệt khi nhắm vào giới lãnh đạo, nhưng họ đã thất bại".

Ngoại trưởng Araghchi cho biết Iran đã chuẩn bị sẵn kịch bản cho cuộc tấn công này, bao gồm kế hoạch đóng cửa eo biển chiến lược Hormuz nếu Lãnh đạo Tối cao bị nhắm mục tiêu. Mật danh của kịch bản này là Mã 110, lấy theo Điều 110 Hiến pháp Iran, quy định về quyền hạn của lãnh tụ tối cao, theo Guardian.

Sự chủ quan từ phía Tehran xuất phát từ nhận định sai lầm của giới chức Iran rằng đối phương sẽ không mạo hiểm ra tay khi các vòng đàm phán ngoại giao với Mỹ tại Geneva đang diễn ra.

Tờ The New York Times cho biết, sau nhiều tháng ẩn mình dưới các hầm trú ẩn bí mật và hạn chế xuất hiện trước công chúng, sáng hôm đó, ông Ali Khamenei bất ngờ trở lại khu dinh thự quen thuộc trên mặt đất để chủ trì một cuộc họp. Quyết định này đã trở thành sơ hở chí mạng.

Cuộc tập kích ngày 28/2 không chỉ nhắm vào vị Lãnh đạo Tối cao mà còn xóa sổ hàng loạt nhân vật chủ chốt trong bộ máy quyền lực và giới khoa học hạt nhân Iran. Loạt vụ không kích dữ dội trong tháng Hai cũng khiến bà Zahra Haddad Adel, cùng chị gái, anh rể và cháu gái của ông Khamenei thiệt mạng.

Chiếc ghế tượng trưng và bức ảnh của cố Lãnh tụ tối cao Iran, Ali Khamenei, cùng cô cháu gái nhỏ bé được trưng bày tại căn nhà của ông ở Iran. Ảnh: ABC.

Giới phân tích nhận định, mật vụ Israel đã thành công nhờ mạng lưới nội gián kết hợp với sai lầm sơ đẳng từ lực lượng bảo vệ: những chiếc điện thoại di động của đội vệ sĩ vô tình biến thành máy định vị, liên tục truyền dữ liệu vị trí về cho đối phương mà họ không hề hay biết.

Lỗ hổng an ninh này thực chất đã bị khai thác sâu từ nhiều năm trước. Theo tờ Financial Times, Tel Aviv đã xâm nhập thành công toàn bộ hệ thống camera giao thông tại thủ đô Tehran, mã hóa dữ liệu hình ảnh và truyền thẳng về các máy chủ tại Israel.

Bằng các thuật toán phân tích dữ liệu lớn phức tạp, phía Israel đã dựng lên hồ sơ chi tiết về từng cận vệ của ông Khamenei. Hệ thống này kiểm soát chặt chẽ từ địa chỉ nhà riêng, lịch trực, lộ trình di chuyển cho đến danh tính cụ thể của yếu nhân mà họ có nhiệm vụ bảo vệ.

Sự ra đi của ông Ali Khamenei không chỉ để lại một khoảng trống lớn trong hệ thống chính trị Iran, mà còn cho thấy hiệu quả đáng sợ từ mạng lưới tình báo và công nghệ giám sát diện rộng mà phía Israel đã thiết lập trong suốt hai thập kỷ qua.