Khi trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng tiến bộ, tranh luận tại Mỹ xoay quanh câu hỏi làm thế nào để vừa thúc đẩy công nghệ, vừa kiểm soát những rủi ro có thể phát sinh. Tổng thống Donald Trump cho rằng Mỹ không nên để những lo ngại này cản trở mục tiêu dẫn đầu AI.
Muốn Mỹ giữ vị thế dẫn đầu
Ngày 13/9, tại sân golf ở Doonbeg (Ireland), Tổng thống Mỹ Donald Trump bác bỏ lo ngại và gọi những người chỉ trích AI là "lực lượng rất tiêu cực" đang vẽ ra những kịch bản không có thực, theo Reuters.
“Chúng ta đang dẫn trước về AI và là quốc gia tiên tiến nhất thế giới. Tôi muốn giữ vững vị thế đó vì ai thắng cuộc đua AI sẽ là người chiến thắng”, ông nói.
Khi được hỏi liệu Mỹ có nên siết quản lý hoặc làm chậm tốc độ phát triển AI, ông cho rằng có thể thiết lập các biện pháp bảo vệ nhưng không nên dựng lên những kịch bản cực đoan.
Trong nhiệm kỳ thứ hai, chính quyền của ông Trump giữ lập trường ủng hộ các doanh nghiệp AI, trong khi vấn đề kiểm soát rủi ro của công nghệ này vẫn nhận được nhiều ý kiến trái chiều.
Trong khi chính quyền Tổng thống Trump tập trung vào mục tiêu duy trì lợi thế cạnh tranh, nhiều chính khách và giới quan sát lại bày tỏ lo ngại về tốc độ phát triển thiếu kiểm soát của công nghệ này.
Ngày 13/9, cựu Tổng thống Barack Obama cảnh báo AI có thể trở nên “nguy hiểm” nếu không được quản lý phù hợp. Ông kêu gọi tăng cường thảo luận và xây dựng chính sách nhằm ứng phó với những tác động về an toàn và kinh tế của AI, theo CNA.
 |
| Cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama. Ảnh: Reuters. |
Cùng quan điểm, dân biểu Ted Lieu, Đảng Dân chủ, bang California, cho rằng những lo ngại về an toàn AI ngày càng gia tăng trong bối cảnh ngành này phát triển nhanh và cần được quản lý phù hợp.
Trong khi đó, David Sacks, người phụ trách chính sách AI của chính quyền Trump, cho rằng các công ty có thể chủ động điều chỉnh tốc độ phát triển và triển khai các biện pháp an toàn mà không nhất thiết phải chờ chính phủ can thiệp.
Musk, Altman và Amodei hiếm hoi cùng kêu gọi giảm tốc AI
Trong khi Washington tranh luận về mức độ quản lý, các công ty AI cũng bắt đầu đối mặt với câu hỏi khó hơn: liệu có nên làm chậm cuộc đua phát triển những hệ thống ngày càng mạnh?
Trong một cuộc phỏng vấn phát sóng hôm 13/9 trên chương trình "Face the Nation with Margaret Brennan" của đài CBS, CEO Anthropic Dario Amodei cho rằng cạnh tranh giữa các cường quốc là một trong những trở ngại lớn nhất đối với việc đặt ra giới hạn cho AI. Lợi ích quân sự và kinh tế từ việc vượt lên quá lớn, khiến việc hai bên cùng cam kết kiềm chế trở nên khó khăn.
 |
| Dario Amodei, Sam Altman và Elon Musk hiếm hoi tìm được tiếng nói chung khi cùng kêu gọi làm chậm đà phát triển AI trước những lo ngại gia tăng về rủi ro của công nghệ này. Ảnh: NYT. |
Ông Amodei đề xuất khung 3 bước để kiểm soát rủi ro, đồng thời cảnh báo cạnh tranh AI khiến việc phối hợp và đặt giới hạn trở nên khó khăn. Đề xuất này nhận được sự ủng hộ từ các công ty AI lớn, bao gồm CEO của Tesla và SpaceX Elon Musk và CEO của OpenAI Sam Altman. Trước đó, tỷ phú Bill Gates cũng cảnh báo về nguy cơ thảm họa kinh tế do AI gây ra.
Trong khi đó, cựu nhà nghiên cứu Anthropic Jacob Coxon kêu gọi tăng cường hợp tác quốc tế để tránh một cuộc đua AI thiếu kiểm soát. "Tôi nghĩ chúng ta cần có sự phối hợp quốc tế, nếu không sẽ phải đối mặt với nguy cơ lao vào một cuộc đua tiềm ẩn nhiều rủi ro”.
Những chia sẻ này tiếp tục thu hút sự quan tâm và thảo luận từ dư luận về định hướng phát triển an toàn cho AI.
Những cảnh báo này xuất hiện đúng lúc năng lực AI đang tăng nhanh. Theo The Wall Street Journal, các mô hình AI gần đây đã lần lượt vượt qua nhiều giới hạn từng được cho là còn rất xa, từ toán cơ bản đến toán cấp độ nghiên cứu và các bài thi Olympic. OpenAI thậm chí công bố lời giải cho một trong những Bài toán Giải thưởng Thiên niên kỷ, vốn được xem là những bài toán khó nhất của toán học.
Một hệ thống gồm hàng nghìn tác nhân AI có thể làm việc trong nhiều ngày, kế thừa kết quả của nhau để tìm lời giải. Điều này cho thấy AI đang tiến gần hơn tới khả năng thực hiện những nhiệm vụ đòi hỏi suy luận phức tạp.
Evan Hubinger, nhà nghiên cứu an toàn AI tại Anthropic, ước tính xác suất AI dẫn đến sự tuyệt chủng của nhân loại trong thập kỷ tới đã vượt 10%. Đây là đánh giá cá nhân, không phải một dự báo đã được chứng minh.
Điều khiến giới nghiên cứu lo ngại không chỉ tốc độ công nghệ này liên tục vượt qua những giới hạn mà con người từng cho rằng còn rất xa. Nỗi lo không nằm ở việc các mô hình hiện nay có thể tự mình “tiêu diệt nhân loại”, mà ở khả năng những hệ thống tương lai trở nên quá mạnh và khó kiểm soát.
Khi AI ngày càng giỏi suy luận, giải quyết các vấn đề phức tạp và có khả năng tự cải thiện, một số nhà nghiên cứu lo ngại năng lực của chúng có thể vượt xa khả năng giám sát của con người. Trong kịch bản cực đoan, một siêu trí tuệ có thể tự cải thiện, tiếp cận nguồn lực lớn và theo đuổi những mục tiêu không phù hợp với lợi ích con người, từ đó gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho xã hội.
Cuốn sách phơi bày mặt tối của Facebook
"Broken Code" của Jeff Horwitz dựa trên hơn 25.000 trang tài liệu nội bộ, tiết lộ những tranh cãi, xung đột bên trong Facebook cùng tác động khôn lường của nó đến nhân loại. Tác giả tập trung vào những biến động dữ dội của mạng xã hội lớn nhất hành tinh trong những năm gần đây.
