Tin mừng cho vận động viên, cầu thủ Việt

Y học thể thao ngày càng đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa, điều trị và phục hồi chấn thương, giúp VĐV duy trì thể trạng và trở lại thi đấu an toàn. Ảnh minh họa: Minh Chiến.

Chấn thương mới nhất của tiền vệ Doãn Ngọc Tân (Thể Công - Viettel) tại vòng 2 V.League 2026/27 khiến anh lỡ hẹn với FIFA ASEAN Cup 2026 và AFC Champions League Two.

Đây không phải lần đầu tuyển thủ này gặp vấn đề thể trạng. Liên tiếp các chấn thương nặng gần đây của anh cho thấy thách thức khốc liệt của vận động viên (VĐV) chuyên nghiệp trong việc duy trì phong độ và phục hồi an toàn.

Với thể thao đỉnh cao, chấn thương là điều khó tránh khi cơ thể liên tục vận động vượt ngưỡng. Một tổn thương không chỉ ngắt quãng sự nghiệp trước mắt mà còn ẩn chứa nguy cơ tái phát nếu thiếu cách xử trí tối ưu.

Từ thực tế này, việc xây dựng một mạng lưới y học thể thao có khả năng kết nối bác sĩ, chuyên gia phục hồi chức năng, dinh dưỡng, khoa học vận động và huấn luyện viên trở thành nhu cầu ngày càng rõ nét, đặc biệt tại một trung tâm thể thao lớn như TP.HCM.

Tiền vệ Doãn Ngọc Tân một lần nữa lỡ cơ hội trở lại tuyển Việt Nam vì chấn thương trong trận Thể Công - Viettel gặp CLB Công an Hà Nội tại vòng 2 V.League 2026/27. Ảnh: Minh Chiến.

Vai trò của mạng lưới y học thể thao

Phát biểu tại Đại hội thành lập Chi hội Y học Thể thao TP.HCM, ông Vũ Hồng Huy, Phó vụ trưởng Vụ Y tế và Thể thao, Ban Tuyên giáo Trung ương, cho biết y học thể thao không thể chỉ được hiểu là hoạt động điều trị chấn thương sau khi VĐV đã gặp sự cố.

Lĩnh vực này cần tham gia xuyên suốt quá trình tập luyện và thi đấu, từ đánh giá nguy cơ, phòng ngừa chấn thương, quản lý tải vận động, dinh dưỡng, tâm lý đến phục hồi và hỗ trợ VĐV trở lại sân đấu.

Tại TP.HCM, các nguồn lực phục vụ y học thể thao tương đối phong phú, với hệ thống bệnh viện, trường đại học, trung tâm huấn luyện, liên đoàn thể thao, cơ sở phục hồi chức năng cùng đội ngũ chuyên gia có kinh nghiệm.

Ông Vũ Hồng Huy cho rằng y học thể thao cần tham gia xuyên suốt quá trình tập luyện và thi đấu, không chỉ tập trung điều trị khi VĐV đã gặp chấn thương. Ảnh: BTC.

Tuy nhiên, theo ông Huy, việc có nhiều chuyên gia và cơ sở riêng lẻ chưa đồng nghĩa đã hình thành một hệ sinh thái y học thể thao hiệu quả. Nếu các nguồn lực còn phân tán, thiếu kết nối, những thế mạnh này khó được phát huy đầy đủ.

Sự ra đời của Chi hội Y học Thể thao TP.HCM đáp ứng đúng yêu cầu kết nối liên ngành giữa bác sĩ, chuyên gia phục hồi, dinh dưỡng, khoa học vận động và huấn luyện viên.

Chi hội không chỉ là nơi chia sẻ kiến thức, xử lý ca bệnh khó và đào tạo thế hệ kế cận, mà còn đóng vai trò cầu nối đưa nghiên cứu khoa học gắn chặt với thực tiễn sân tập.

Khi tri thức được ứng dụng trực tiếp vào việc chăm sóc và phục hồi, mạng lưới này mới thực sự tạo ra giá trị bền vững cho cả vận động viên chuyên nghiệp lẫn người chơi thể thao phong trào.

Thạc sĩ, bác sĩ chuyên khoa II Trần Anh Vũ được tín nhiệm bầu giữ chức Chủ tịch Chi hội Y học Thể thao TP.HCM nhiệm kỳ 2026-2031. Ảnh: BTC.

Vận động viên, cầu thủ được hưởng lợi thế nào?

Theo thạc sĩ, bác sĩ chuyên khoa II Trần Anh Vũ, Chủ tịch Chi hội Y học Thể thao TP.HCM, giá trị cốt lõi của Chi hội là xây dựng mạng lưới hỗ trợ đồng bộ cho vận động viên thông qua việc kết nối lực lượng y tế tại các trung tâm huấn luyện, CLB chuyên nghiệp và hệ thống bệnh viện.

Mạng lưới này giúp vận động viên tiếp cận bài bản từ phòng ngừa, xử trí đến phục hồi chấn thương. Chi hội chú trọng tổ chức tập huấn sơ cấp cứu, phục hồi sau phẫu thuật, tư vấn dinh dưỡng đỉnh cao và lập đội chuyên gia thường trực tại các giải đấu lớn.

Đáng chú ý, các vấn đề then chốt ảnh hưởng trực tiếp đến sự nghiệp của vận động viên như phòng chống doping và sử dụng thuốc an toàn cũng sẽ được tư vấn chuyên sâu.

Văn Hậu vào bóng quyết liệt với Doãn Ngọc Tân trong trận Công an Hà Nội thắng Thể Công - Viettel tại vòng 2 V.League tối 10/9. Ảnh: Minh Chiến.

Theo bác sĩ Vũ, chăm sóc VĐV cũng cần được nhìn nhận theo hướng toàn diện hơn thay vì chỉ tìm đến bác sĩ khi chấn thương xảy ra. Sức khỏe phải được đặt song song với thành tích, thông qua sự phối hợp giữa theo dõi sức khỏe, quản lý tải vận động, dinh dưỡng, tâm lý, phòng ngừa chấn thương và phục hồi.

Khi đó, mục tiêu không chỉ là giúp VĐV điều trị xong một chấn thương mà còn giảm nguy cơ tái phát và hỗ trợ họ trở lại tập luyện, thi đấu một cách an toàn.

Nhiều kỹ thuật điều trị chấn thương thể thao đỉnh cao đã có tại Việt Nam

Theo bác sĩ Trần Anh Vũ, hệ thống máy móc, thiết bị chẩn đoán, điều trị và phục hồi chức năng của y học thể thao Việt Nam cũng đang có bước phát triển rõ rệt. Nhiều công nghệ hiện đại không còn dừng ở mức thử nghiệm mà đã được triển khai và sử dụng trong thực hành, giúp người gặp chấn thương có thêm cơ hội tiếp cận các phương pháp điều trị tiên tiến ngay trong nước.

Theo chuyên gia, khoảng 28-32% chấn thương thể thao cần can thiệp phẫu thuật. Với các chấn thương thường gặp như tổn thương gân, cơ hoặc viêm cân gan chân, những phương pháp như sóng xung kích có thể được sử dụng để tác động trực tiếp vào vùng tổn thương, hỗ trợ giảm đau và thúc đẩy quá trình hồi phục.

Trong khi đó, với những trường hợp phức tạp hơn như đứt dây chằng, các vật liệu dây chằng nhân tạo kết hợp hệ thống máy tập không trọng lực giúp người bệnh có thể bắt đầu vận động sớm trong trạng thái giảm tải.

Ở giai đoạn phục hồi chức năng, laser công suất cao được ứng dụng để hỗ trợ giảm đau, giảm viêm và thúc đẩy quá trình phục hồi mô. Máy tập không trọng lực cho phép người bệnh tập đi, tập chạy với áp lực thấp hơn lên khớp và dây chằng, qua đó hỗ trợ quá trình vận động trở lại.

Các hệ thống đánh giá tim mạch - hô hấp khi gắng sức cũng giúp bác sĩ đánh giá khả năng đáp ứng của cơ thể với vận động, từ đó xây dựng chương trình tập luyện phù hợp.

Nhờ những tiến bộ này, nhiều chấn thương thể thao phổ biến như tổn thương gân, cơ, viêm cân gan chân hay đứt dây chằng hiện có thể được chẩn đoán, điều trị và phục hồi ngay tại Việt Nam.