Hội đồng xét xử vụ án gồm 5 thành viên, gồm 2 thẩm phán, 3 hội thẩm nhân dân và do Thẩm phán Lê Quang Chiều làm chủ tọa. Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân thực hành quyền công tố và giám sát hoạt động xét xử là kiểm sát viên Lê Tuấn Anh.
Bào chữa cho các bị cáo là gần 10 luật sư. Tòa án cũng triệu tập 26 tổ chức, cá nhân có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến phiên tòa. Vụ án có bị cáo là người nước ngoài, nên Tòa án còn tập cả phiên dịch viên tham gia phiên xử.
Vụ án có 9 bị cáo, trong đó Đặng Quốc Hoàng (SN 1974, Giám đốc Công ty Vietlink), Phùng Hữu Lợi (SN 1983, Giám đốc Công ty CP Điện và Chiếu sáng An Phú) và Dong Liang (tức Đồng Lượng, SN 1984, quốc tịch Trung Quốc) cùng bị truy tố về tội “Sản xuất, buôn bán hàng giả”.
 |
| Bình cứu hỏa giả do nhóm bị cáo trong vụ án sản xuất, bán ra thị trường. |
Liên quan, Phạm Đức Cảnh (SN 1979, nguyên Giám đốc một xí nghiệp xây dựng phòng cháy chữa cháy), Phạm Thị Hương (SN 1987, Giám đốc Công ty Phương Nam và Đặng Kim Tựu (SN 1984, ở phường Long Trường, TP.HCM) bị truy tố về tội "Nhận hối lộ".
Các bị cáo còn lại là Nguyễn Đức Trung (SN 1982, ở phường Uông Bí, Quảng Ninh), Nguyễn Khắc Toàn (SN 1988, trú xã Quang Minh, Hà Nội) và Đinh Xuân Các (SN 1989, trú xã Võ Cường, TP Bắc Ninh) cùng bị truy tố về tội "Giả mạo trong công tác".
Thu về hàng trăm tỷ đồng từ bình chữa cháy giả
Vụ án bắt nguồn vào ngày 17/9/2025, khi một người dân ở Hà Nội đến cơ quan công an tố giác việc mua nhiều bình chữa cháy nhãn hiệu Dragon với tổng số tiền gần 64 triệu đồng. Tuy nhiên, khi sử dụng, các bình này không dập được đám cháy như hướng dẫn trên vỏ bình và cam kết của bên bán. Người dân đã giao nộp số bình chữa cháy để cơ quan điều tra xác minh.
Kết quả giám định cho thấy các bình chữa cháy được gửi kiểm tra không có thành phần chất chữa cháy như ghi trên bao bì và là hàng giả. Mở rộng điều tra, cơ quan Công an khám xét nhà máy, kho hàng tại nhiều địa điểm ở Hà Nội, TP.HCM và Tây Ninh, thu giữ số lượng lớn bình chữa cháy, nguyên liệu cùng máy móc, tem nhãn.
Kết quả giám định xác định nhiều mẫu bình bột chữa cháy nhãn hiệu Dragon, 990 bị thu giữ là hàng giả do tổng hàm lượng chất chữa cháy không đạt. Riêng 135.395 bình bột chữa cháy thu giữ trong vụ án được định giá hơn 41,4 tỷ đồng.
Quá trình điều tra làm rõ, năm 2016, Đặng Quốc Hoàng cùng Nguyễn Thị Kim Ngân thành lập, điều hành Công ty Vietlink, kinh doanh các loại phương tiện, thiết bị phòng cháy chữa cháy nhãn hiệu Dragon.
Từ năm 2019, doanh nghiệp này liên kết với Công ty Long Thành ở Trung Quốc, nhập bột chữa cháy có hàm lượng chất chữa cháy thấp, không bảo đảm chất lượng theo tiêu chuẩn Việt Nam cùng vỏ bình và linh kiện về sản xuất trong nước.
Quá trình hoạt động, Ngân điều hành chung; Hoàng trực tiếp phụ trách sản xuất, quản lý nguyên liệu, xuất hàng thành phẩm tại nhà máy. Đồng Lượng được phía doanh nghiệp Trung Quốc cử sang Việt Nam để điều phối, giám sát hoạt động và quản lý nhóm công nhân Trung Quốc.
Cuối năm 2024, nhà xưởng và dây chuyền sản xuất được chuyển nhượng cho Công ty An Phú do Phùng Hữu Lợi làm giám đốc. Sau chuyển nhượng, hoạt động sản xuất, kinh doanh bình chữa cháy tiếp tục được thực hiện với sự tham gia của Lợi, Ngân, Hoàng và Lượng.
Tài liệu tố tụng xác định, Công ty Vietlink đã sản xuất và bán ra thị trường hơn một triệu bình bột chữa cháy nhãn hiệu Dragon, thu về hơn 344 tỷ đồng. Công ty An Phú tiêu thụ 226.568 bình bột chữa cháy nhãn hiệu Dragon với doanh thu gần 118 tỷ đồng. Ngoài ra, doanh nghiệp này bán 1.392 bình bột chữa cháy nhãn hiệu 990, thu gần 562 triệu đồng.
Nhận tiền để tạo kết quả đạt chất lượng
Kết quả điều tra cũng cho thấy, để những bình chữa cháy kém chất lượng được cấp chứng nhận kiểm định đạt yêu cầu, từ tháng 6/2023, Nguyễn Thị Kim Ngân thỏa thuận chi tiền ngoài hợp đồng cho Phạm Đức Cảnh, người thực tế điều hành Công ty Phương Nam. Cảnh nhờ Phạm Thị Hương đứng tên thành lập doanh nghiệp, sau đó trực tiếp điều hành và thuê Đặng Kim Tựu phụ trách kỹ thuật.
Cảnh sau đó thống nhất với Hương và Tựu về việc nhận tiền, chỉ đạo nhân viên tiếp nhận, lấy mẫu, kiểm định sai quy trình để tạo kết quả đạt chất lượng cho sản phẩm của Vietlink. Tiền chi ngoài hợp đồng được tính theo số lượng hàng hóa.
Theo đó, giai đoạn tháng 6/2023 đến tháng 12/2024, mức chi là 8.000 đồng mỗi bình bột chữa cháy; sang năm 2025 tăng lên 10.000 đồng/bình. Các sản phẩm như lăng, vòi, van cũng được tính tiền riêng.
Viện kiểm sát xác định tổng số tiền Ngân đưa hối lộ là hơn 17,1 tỷ đồng. Trong đó, Cảnh nhận gần 15 tỷ đồng; Hương nhận hơn 2,2 tỷ đồng và chia cho Tựu 160 triệu đồng.
Ngoài việc hợp thức hóa kết quả kiểm định bình chữa cháy, cơ quan tố tụng còn làm rõ hành vi cấp khống giấy chứng nhận hiệu chuẩn cho máy móc, thiết bị của Công ty Phương Nam.
Ở hành vi này, Nguyễn Đức Trung (cán bộ Viện Đo lường Việt Nam) biết máy móc, thiết bị của doanh nghiệp không đạt chuẩn để đưa vào sử dụng, nhưng vẫn đề nghị Nguyễn Khắc Toàn (Trưởng phòng Kỹ thuật Công ty TechBoss) làm kết quả và cấp giấy chứng nhận hiệu chuẩn đạt mà không cần đến kiểm tra.
Toàn đồng ý, báo cáo Đinh Xuân Các (Giám đốc Công ty TechBoss). Các bị can sau đó ký, đóng dấu trên các giấy chứng nhận… Từ cuối năm 2022 đến hết năm 2024, nhóm bị cáo này đã cấp khống giấy chứng nhận hiệu chuẩn cho 302 lượt thiết bị, máy móc của Công ty Phương Nam và nhận tổng cộng hơn 353 triệu đồng.
Cáo trạng xác định Nguyễn Thị Kim Ngân đang bỏ trốn, bị truy nã. Hành vi của Ngân liên quan các tội "Sản xuất, buôn bán hàng giả" và "Đưa hối lộ". Do bị cáo đang bỏ trốn, hành vi của bị cáo này được tách để điều tra, xử lý sau.
Một số tài liệu về dấu hiệu Ngân đưa tiền cho các cá nhân tại những cơ quan, đơn vị khác cũng được tách, chuyển Cục Cảnh sát kinh tế, Bộ Công an điều tra theo thẩm quyền… Hiện, các bị cáo và gia đình các bị cáo đã nộp hơn 22 tỷ đồng khắc phục hậu quả vụ án.
Sách về Pháp luật
Cuốn sách "Bảo đảm quyền bào chữa của bị cáo trong xét xử sơ thẩm các vụ án hình sự ở Việt Nam" sẽ góp phần làm sáng tỏ những vấn đề lý luận, thực tiễn bảo đảm quyền bào chữa của bị cáo trong hoạt động xét xử sơ thẩm các vụ án hình sự của TAND hiện nay.
