"Đi xuyên Việt không?". Một ngày tháng 7/2025, Trần Thị Thu Hà (sinh năm 2002) nhắn hỏi người bạn thân Mai Thị Hoa.
"Xuyên luôn", Hoa không mất nhiều thời gian suy nghĩ để phản hồi.
Ý tưởng về chuyến đi lớn của đôi bạn cùng quê Thanh Hóa bắt đầu như thế. Trước đó, cả hai mới cùng nhau khám phá một số tỉnh miền Bắc và nhận ra có chung sở thích đi du lịch trải nghiệm, yêu thích việc khám phá văn hóa, cuộc sống của người dân bản địa.
Tính đến ngày 24/9, đôi bạn đã trải qua hơn 170 ngày chu du trên chiếc xe máy, đang tạm nghỉ ở Lâm Đồng trước khi tiếp tục thăm thú các tỉnh thành phía Nam.
Chuyến đi 306 ngày
Hà và Hoa đều làm việc trong lĩnh vực truyền thông, marketing và sáng tạo nội dung ngay sau khi tốt nghiệp đại học. Cả hai hiểu rằng nếu tiếp tục theo lộ trình quen thuộc, cuộc sống sẽ dần trở nên ổn định hơn.
"Nhưng cũng chính lúc đó, chúng tôi nhận ra có rất nhiều điều mình muốn trải nghiệm và tìm hiểu, đặc biệt là về chính đất nước mình đang sống. Chúng tôi muốn cho bản thân một khoảng thời gian để thử một điều mà nếu vài năm nữa mới làm, có thể sẽ khó khăn hơn rất nhiều", Hoa nói với Tri Thức - Znews.
Vì vậy khi quyết định cùng đi xuyên Việt, cả hai tạm nghỉ công việc văn phòng song vẫn duy trì nhận dự án ngoài dọc đường đi để có thêm kinh phí.
Nói về con số 306 ngày, cặp bạn thân cho biết lấy cảm hứng từ biển số xe Thanh Hóa - quê của cả hai. Ban đầu, Hà và Hoa dự định đi trong 360 ngày, nhưng quyết định rút bớt sau khi tính toán để có thể trở về quê đón Tết cùng gia đình.
|
| Hà và Hoa chơi thân từ cấp 3, hiện cùng làm việc trong lĩnh vực truyền thông. |
Với Hà, cô muốn có một chuyến đi đủ lâu để không chỉ nhìn thấy những nơi đẹp, mà còn có thời gian bước vào đời sống của từng vùng đất: đi chợ, ăn món người địa phương ăn, tìm hiểu nghề truyền thống, gặp gỡ mọi người, tự tay làm những công việc thường ngày của họ và nghe những câu chuyện mà một chuyến du lịch vài ngày có thể sẽ không có được.
Từ lúc có ý tưởng đến ngày đầu tiên khởi hành, đôi bạn Thanh Hóa mất khoảng 8 tháng để chuẩn bị từ tài chính, phương tiện, hành lý, thiết bị quay, kế hoạch di chuyển và thuyết phục gia đình. Cả hai chi tổng cộng 35 triệu đồng cho hành lý và thiết bị, gồm một chiếc xe máy cũ (7 triệu đồng), máy quay, máy ảnh, một số vật dụng khác và thêm 20 triệu đồng ban đầu để làm phí sinh hoạt.
Về lịch trình, bộ đôi dự kiến đi theo kiểu ziczac để qua 63 tỉnh, thành theo địa giới cũ: từ Tây Bắc, Đông Bắc xuống Đồng bằng sông Hồng, đi dọc miền Trung, Tây Nguyên, xuống miền Nam, miền Tây sông nước rồi vòng về theo đường biển. Theo kế hoạch, chiều về đến Đà Nẵng, cả hai sẽ đi tàu hỏa (cả người, cả xe máy) về Thanh Hóa để đón Tết cùng gia đình.
Tuy nhiên, lịch trình từng ngày không cố định. Khi đến mỗi địa phương, nếu tìm thấy một địa điểm, một người hay một trải nghiệm thú vị, cả hai có thể ở lại lâu hơn.
Ngay từ đầu, hai người bạn cũng xác định vừa đi vừa làm và phải đi theo cách tiết kiệm, phù hợp với khả năng tài chính. Cả hai ưu tiên ăn uống bình dân, ở homestay, nhà nghỉ giá hợp lý hoặc phòng dorm. Một số nơi, nếu có người thân hoặc người quen, một trong hai sẽ liên hệ trước để xem có thể đến chơi và tá túc một, hai đêm hay không.
Ngoài ra, trong quá trình đi, cả hai cũng có những lần được người dân địa phương mời ăn cơm hoặc cho ở lại nhà.
Chuỗi ngày đáng nhớ
Ngày 1/4, Hà và Hoa bắt đầu rời Hà Nội, di chuyển bằng xe máy lên Tà Xùa, Sơn La và gặp sự cố ngay ngày đầu tiên.
Khoảng 19h, khi gần đến Tà Xùa, vì chưa thành thạo Google Maps nên hai người chọn một tuyến đường ngắn hơn mà không biết điện thoại đang chỉ vào đường đất, một lối tắt mà người dân địa phương thường đi.
Đến khi qua được đoạn đường, trời đã tối, Tà Xùa xuất hiện nhiều sương. Cả hai bật xi-nhan sang đường thì va chạm với một người đàn ông đi xe máy chở đồ cồng kềnh theo hướng ngược lại. May mắn, nhiều người dân xung quanh đã kịp thời đến hỏi han và hỗ trợ. Không ai gặp vấn đề gì nghiêm trọng, chỉ có chiếc xe của hai cô gái bị gãy một bên yếm.
"Đó cũng là một bài học rất sâu sắc với hai đứa về việc di chuyển ban đêm, đặc biệt là ở những khu vực đường đèo và có sương mù. Sau hôm đó, chúng tôi thống nhất với nhau rằng dù lịch trình trong ngày có như thế nào cũng phải cố gắng đến nơi nghỉ trước 18h", Hà nói.
| |
| Hai cô gái chạy xe máy, check-in với nhiều khung cảnh trên đường. |
Vài tháng qua, đôi bạn dần học được cách tự lo liệu mọi thứ, từ đi đường, tìm chỗ nghỉ, sắp xếp hành lý, ăn uống, quay dựng video. Ở gần nhau gần như 24/7, cả hai không tránh khỏi bất đồng, nhưng nhờ những lần cãi vã mà hiểu nhau hơn, hiểu rằng tình bạn không có nghĩa là lúc nào cũng suy nghĩ giống nhau, mà là khác nhau nhưng vẫn tìm được cách để đi tiếp cùng nhau.
Qua hơn nửa hành trình, Hà và Hoa cũng đã kịp lưu giữ cho mình nhiều kỷ niệm với con người, cảnh vật ở các địa phương. Với Hoa, đó là khi di chuyển từ Sơn La sang Điện Biên. Khi nghỉ chân ở tạp hóa của ông bà người Thái Đen uống nước, cả hai sau hồi trò chuyện thậm chí được dẫn đi dự đám cưới người thân ông bà.
![]() |
Hai cô gái có nhiều kỷ niệm đẹp với người dân ở những nơi đi qua. |
"Khi biết chúng tôi là khách du lịch trải nghiệm, mọi người nhiệt tình giới thiệu về văn hóa, ẩm thực và cách thưởng thức đặc sản đúng cách. Hai đứa còn giao lưu văn hóa văn nghệ, hát tặng cô dâu chú rể mấy bài hát. Đó thực sự là trải nghiệm không bao giờ quên", Hoa kể.
Với Hà, đó là câu chuyện về bà Ít ở bản Lác, Mai Châu, người dành nhiều công sức để gìn giữ nghề dệt tơ tằm truyền thống của người Thái Trắng - một nghề đang đứng trước nguy cơ mai một.
Điều khiến Hà nhớ nhất là cách bà Ít nói về việc giữ nghề, không chỉ là giữ một công việc, mà còn là giữ một phần văn hóa của cộng đồng. Bà tận tình giải thích, chỉ dẫn hai vị khách từng công đoạn làm vải tơ tằm, dẫn ra vườn dâu, lấy kén tằm, xe tơ dệt vải thủ công.
Một Việt Nam thật khác
Càng đi, hai cô gái sinh năm 2002 cũng càng thấy Việt Nam đẹp hơn, đa dạng hơn và có rất nhiều nơi hoàn toàn khác so với những gì bản thân từng nghĩ.
Ví dụ như tỉnh Bắc Giang cũ. Trước đây, địa danh khiến Hà và Hoa nghĩ nhiều đến các khu công nghiệp, nhưng khi thực sự đi mới thấy ở đây vẫn có những ngôi làng cổ rất yên bình, mang đậm không gian làng quê Bắc Bộ.
Hay như Hà Tĩnh, đôi bạn từng nghĩ biển miền Trung có thể không quá trong hoặc không quá đặc biệt. Nhưng khi đến tận nơi, cả hai lại bất ngờ vì làn nước biển trong xanh, tuyệt đẹp ở nơi này.
| |
| Hà và Hoa trải nghiệm vẽ sáp ong và nhuộm chàm cùng người H'Mông ở Sa Pa. |
Bên cạnh cảnh quan, hai du khách còn bất ngờ rất nhiều về văn hóa và cách sống của các cộng đồng dân tộc. Có những câu nói, những tập tục mà nếu chỉ đọc trên mạng sẽ rất khó hình dung được ý nghĩa của nó cho đến khi tự trải nghiệm hoặc được người địa phương giải thích, như câu: "Xá ăn theo lửa, Thái ăn theo nước, Mông ăn theo sương mù".
Hay khi tìm hiểu về chế độ mẫu hệ của người Ê-đê, cả hai mới thấy cách tổ chức gia đình và vai trò của nam nữ trong cộng đồng có thể khác với những gì bản thân quen thuộc đến thế nào.
Theo kế hoạch, điểm cuối của chuyến xuyên Việt sẽ là Thanh Hóa, những ngày cuối hành trình cũng là những ngày chuẩn bị đón Tết Nguyên đán bên gia đình. Hà và Hoa dự kiến trở về trước Tết khoảng 1 tuần.
"Ngày bắt đầu, chúng tôi háo hức vì không biết phía trước có gì. Còn ngày trở về, có lẽ hai đứa sẽ mang theo rất nhiều câu chuyện. Cùng gia đình, bạn bè người thân nhìn lại hành trình sẽ thật sự rất ý nghĩa", đôi bạn bày tỏ.
'Tuổi thơ dữ dội' của Bill Gates
Từng là đứa nhóc hợm hĩnh mà người ta không khỏi chán ghét, Bill Gates giờ đã trở thành một người lớn tuổi dễ mến. Trong cuốn đầu tiên Mã nguồn: Những năm tháng đầu đời của tôi trong bộ ba hồi ký (tác giả dự kiến), ông kể lại 2 thập kỷ đầu tiên đời mình, từ lúc lọt lòng năm 1955 đến khi thành lập hãng công nghệ Microsoft và thỏa thuận cung cấp một phiên bản ngôn ngữ lập trình Basic cho Apple Computer vào năm 1977.
