Cục Hàng không Liên bang (FAA) đã dỡ bỏ lệnh tạm dừng hoạt động các chuyến bay trên toàn quốc, vốn đã làm gián đoạn các chuyến bay khởi hành trong hơn 4 giờ vào chiều 13/11.
Theo FlightAware, thứ Sáu ngày 13/11 được cho là một trong những ngày tồi tệ nhất trong năm đối với ngành hàng không, chỉ sau trận bão tuyết lớn hồi tháng 1 khiến hơn 11.600 chuyến bay bị hủy.
Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) đang xem xét liệu một bản cập nhật phần mềm có phải nguyên nhân gây ra sự cố liên lạc khiến FAA phải yêu cầu dừng các chuyến bay khởi hành trên toàn nước Mỹ hay không.
Theo một nguồn tin am hiểu vấn đề, FBI hiện không cho rằng sự cố ảnh hưởng hệ thống liên lạc của kiểm soát không lưu xuất phát từ cuộc tấn công mạng hoặc hành vi phạm pháp. Một trong những hướng điều tra được cơ quan này xem xét là khả năng sự cố bắt nguồn từ quá trình cập nhật phần mềm, Bloomberg cho biết.
Hôm 13/11, FAA đăng thông báo trên trang web, cho biết lệnh dừng bay tại mặt đất được áp dụng đối với tất cả sân bay ở Mỹ. Các chuyến bay khởi hành phải tạm hoãn cho đến khi có thông báo mới. Cơ quan này viện dẫn những “tình huống đặc biệt” làm căn cứ cho quyết định.
 |
Chưa tìm thấy dấu hiệu tấn công mạng
Bộ trưởng An ninh Nội địa Mỹ Markwayne Mullin cho hay cơ quan này chưa phát hiện bằng chứng cho thấy sự cố viễn thông dẫn đến lệnh dừng bay là kết quả của một cuộc tấn công mạng.
“Chúng tôi không ghi nhận hoạt động đáng ngờ nào. Chưa thấy dấu vết hay xác định được bất kỳ cá nhân nào xâm nhập hệ thống. Những dấu hiệu hiện có cho thấy đây là sự cố xuất phát từ vấn đề kỹ thuật”, ông Mullin nói trong cuộc họp báo tối 13/11.
Tuy nhiên, người đứng đầu Bộ An ninh Nội địa nhấn mạnh giới chức tiếp tục điều tra và chưa loại trừ hoàn toàn khả năng xảy ra tấn công mạng.
Trong khi đó, Bộ trưởng Giao thông Vận tải Mỹ Sean Duffy cho rằng hệ thống kiểm soát không lưu đã cũ kỹ, các bộ định tuyến (router) bị quá tải dữ liệu, dẫn đến sự cố trên diện rộng.
“Chúng ta đang vận hành một hệ thống kiểm soát không lưu rất lạc hậu. Trong suốt năm qua, Tổng thống đã kêu gọi Quốc hội cấp đủ ngân sách để xây dựng một hệ thống kiểm soát không lưu hoàn toàn mới”, ông Duffy nói.
Ông Duffy cho rằng sự cố mất điện kéo dài gần 5 giờ là do hệ thống thiết bị cũ hỏng.
 |
| Bộ trưởng Giao thông Vận tải Mỹ Sean Duffy trả lời các câu hỏi của phóng viên sau vụ việc toàn bộ chuyến bay Mỹ bị đình chỉ. Ảnh: Reuters. |
Theo Bộ trưởng Giao thông Vận tải Mỹ, các bộ định tuyến bị quá tải khiến dữ liệu truyền tải trở nên thiếu nhất quán. Trước tình trạng này, cơ quan chức năng quyết định ngừng vận hành hệ thống để xử lý sự cố.
Ông Duffy thông tin một số bộ định tuyến đã được thay thế trong nhiệm kỳ của mình, song những thiết bị phần cứng cũ vẫn gặp trục trặc.
Mỹ cần cải tổ toàn diện hệ thống hàng không
Bộ trưởng Mullin kêu gọi tiến hành một cuộc cải tổ toàn diện đối với hạ tầng công nghệ của FAA. Theo ông, việc tích hợp thiết bị mới vào nền tảng cũ đã khiến hệ thống hiện hữu quá tải.
“Chúng ta cần một đơn vị xây dựng lại toàn bộ hệ thống. Cách làm chắp vá, đầu tư từng khoản nhỏ không thể giải quyết vấn đề. Đây chính là điều xảy ra khi chúng ta tiếp tục triển khai theo cách đó”, ông Mullin nói trong cuộc họp báo tối 13/11.
Ông cho rằng hệ thống cần được thay mới đồng bộ, thay vì tiếp tục bổ sung công nghệ hiện đại vào một nền tảng đã lỗi thời. Chi phí cho kế hoạch cải tổ toàn diện này được ước tính 50 tỷ USD.
Bộ trưởng Duffy cũng cảnh báo những gián đoạn tương tự có thể tiếp tục xảy ra nếu hệ thống không được nâng cấp. Ông nhiều lần kêu gọi Quốc hội thông qua các khoản ngân sách cần thiết để hiện đại hóa hạ tầng kiểm soát không lưu.
 |
| Một hành khách chờ đợi tại Sân bay Quốc tế Cancun ngày 13/11 sau khi máy bay tại các sân bay Mexico có chuyến bay đến Mỹ được yêu cầu ở lại mặt đất cho đến khi cơ quan hàng không Mỹ cho phép được nối lại. Ảnh: Reuters. |
“Những sự cố như vậy sẽ còn tiếp diễn, trừ khi người dân Mỹ và Quốc hội yêu cầu chúng tôi xây dựng một hệ thống mới. Tôi không thể tiếp tục chờ đợi điều đó”, ông Duffy nói khi trả lời câu hỏi của phóng viên CNN.
Khi được hỏi vì sao FAA không chuẩn bị tốt hơn để ứng phó một sự cố nghiêm trọng như vậy, ông Duffy cho biết không thể dự đoán mọi tình huống có thể xảy ra với một mạng lưới TDM và hệ thống analog.
 |
| của Flightradar24 cho thấy các chuyến bay đang hoạt động trên khắp nước Mỹ lúc 16h giờ ET. Ảnh: Flightradar24. |
 |
| Các chuyến bay đang hoạt động trên bầu trời Mỹ lúc 18h52 giờ ET, được hiển thị trên Flightradar24. Ảnh: Flightradar24. |
Ông Duffy dẫn lại một số sự cố trước đây để cảnh báo về những điểm yếu của hệ thống. Theo ông, mạng lưới kiểm soát không lưu từng gặp vấn đề tại New York khi các lãnh đạo thế giới đến dự những cuộc họp của Liên Hợp Quốc, cũng như tại Newark, bang New Jersey.
“Chuyện tương tự từng xảy ra ở New York và chúng ta cũng gặp sự cố tại Newark, thậm chí hai lần. Còn phải để tình trạng này tái diễn bao nhiêu lần nữa Quốc hội mới cấp ngân sách để khắc phục?”, ông Duffy đặt câu hỏi.
Sách hay về hàng không
The Great Air Race - John Lancaster kể câu chuyện về những người đã đánh đổi mạng sống của mình để ngày nay chúng ta có thể xách vali lên, bay từ nước này sang nước khác.
Trong cuốn sách, tác giả giới thiệu với độc giả những cảnh tượng xa lạ với các chuyến bay ngày nay. Máy bay tham gia cuộc đua không có phanh hoặc dù. Các cụm từ mô tả kịch tính như “một màng lửa cuộn phía sau động cơ” xuất hiện trong hàng chục đoạn, xuyên suốt cuốn sách.
