 |
Trái phiếu Kho bạc Mỹ tăng giá khi thị trường bước vào một tuần có thể mang tính bước ngoặt. Phát biểu của Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Kevin Warsh nhiều khả năng sẽ định hình hướng đi tiếp theo của lợi suất.
Lợi suất giảm trên toàn bộ các kỳ hạn trong phiên đầu tuần, sau một tuần đầy biến động khi chi phí vay kỳ hạn 30 năm của Mỹ có lúc chạm mức cao nhất gần 20 năm, trước khi Bộ Tài chính can thiệp bằng cách tăng quy mô mua lại trái phiếu. Lợi suất trái phiếu 10 năm giảm 3 điểm cơ bản xuống 4,71%, trong khi kỳ hạn 30 năm cũng giảm 3 điểm cơ bản, còn 5,24%, Bloomberg cho biết.
Ông Bessent sẽ làm gì tiếp theo?
Câu hỏi lớn nhất với nhà đầu tư hiện nay là Bộ trưởng Bessent sẽ hành động ra sao. Sau khi gây bất ngờ với kế hoạch tăng mua lại trái phiếu kỳ hạn dài hồi tuần trước, giới đầu tư muốn biết cụ thể về “sáng kiến tài chính” mà ông Bessent đề cập, được kỳ vọng góp phần xử lý khoản thâm hụt ngân sách khổng lồ của Mỹ.
Ông Warsh cũng đang nằm trong tâm điểm chú ý. Chủ tịch Fed dự kiến có bài phát biểu quan trọng tại hội nghị thường niên Jackson Hole của Fed Kansas City vào thứ Sáu. Ông sẽ phải giải thích cách Fed cân bằng giữa việc kiểm soát lạm phát vẫn cao hơn đáng kể mục tiêu và những động thái của Bộ Tài chính nhằm kéo giảm chi phí vay dài hạn.
“Thị trường sẽ dành cả tuần để dự đoán bài phát biểu Jackson Hole đầu tiên của Kevin Warsh trên cương vị Chủ tịch Fed”, Geoff Yu, chiến lược gia thị trường cấp cao tại BNY, nhận định. “Khi trái phiếu kỳ hạn dài vẫn biến động mạnh, nhà đầu tư muốn biết Fed sẽ phản ứng thế nào trước các động thái của Bộ Tài chính”.
 |
| Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent. Ảnh: Reuters. |
Số liệu PCE (Chi tiêu tiêu dùng cá nhân) tháng 7 công bố ngày 26/7 (giờ địa phương) cũng làm tăng thêm sự chú ý. Theo khảo sát của Bloomberg, các chuyên gia kinh tế dự báo chỉ số này tăng 3,6% so với cùng kỳ năm trước, giảm nhẹ từ mức 3,7% của tháng trước. Lạm phát PCE lõi được dự báo duy trì ở 3,3%.
Kể từ khi nhậm chức vào tháng 5, ông Warsh gần như không đưa ra định hướng rõ ràng về chính sách trong thời gian tới. Phát biểu của ông sau cuộc họp chính sách gần nhất từng khiến thị trường bán tháo mạnh, cho thấy mức độ nhạy cảm của giới đầu tư trước từng thông điệp từ Chủ tịch Fed.
Dù lợi suất giảm nhẹ trong phiên đầu tuần, mức hiện tại vẫn quanh vùng khiến Bộ Tài chính phải can thiệp tuần trước, cho thấy Washington có thể đang cân nhắc về chi phí vay hiện nay. Một trong những mục tiêu quan trọng khi ông Bessent được Tổng thống Donald Trump bổ nhiệm là kéo lợi suất xuống trong bối cảnh chi phí trả lãi của Mỹ đã vượt xa 1.000 tỷ USD mỗi năm.
Pacific Investment Management Co. (PIMCO) đang cân nhắc mua trái phiếu nếu lợi suất tiếp tục tăng, theo Marc Seidner, Giám đốc đầu tư mảng chiến lược phi truyền thống, và Pramol Dhawan, người đứng đầu bộ phận quản lý danh mục thị trường mới nổi.
“Xét theo tiêu chuẩn lịch sử, mức lợi suất hiện tại ngày càng hấp dẫn, tạo ra điểm vào đáng chú ý cho các nhà đầu tư dài hạn”, hai chuyên gia nhận định. “Chúng tôi tiếp tục đánh giá trái phiếu là tài sản hấp dẫn”.
Thế khó của ông Bessent
Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent từng chỉ trích người tiền nhiệm vì tìm cách định hình lại thị trường trái phiếu lớn nhất thế giới. Tuần này, chính ông lại thử làm điều tương tự.
Bằng việc mua lại một lượng lớn trái phiếu Mỹ kỳ hạn dài và tăng phát hành chứng khoán kỳ hạn ngắn để bù đắp, ông Bessent hôm 20/8 cho biết đây là điều ông gọi là “Treasury twist”. Cách gọi này gợi nhắc chương trình nổi tiếng của Fed trong thập niên 1960 nhằm điều chỉnh cấu trúc lợi suất trái phiếu Kho bạc. Theo ông Bessent, lợi suất hiện nay đang lệch khỏi mức “cân bằng”.
Thị trường ban đầu phản ứng tích cực khi lợi suất dài hạn giảm mạnh sau thông báo ngày 19/8, nhưng hiệu ứng chỉ kéo dài một ngày. Lợi suất nhanh chóng tăng trở lại, với trái phiếu 10 năm khép lại tuần ở 4,73%, gần mức cao nhất kể từ khi ông Bessent nhậm chức.
 |
Diễn biến này cho thấy nỗ lực hạ chi phí vay của Bộ trưởng Tài chính đang vấp phải nhiều lực cản ngoài tầm kiểm soát. Nợ công Mỹ đã vượt 40.000 tỷ USD, trong khi phát hành trái phiếu doanh nghiệp tăng mạnh do làn sóng đầu tư AI, theo Reuters.
Các chuyên gia cho rằng lạm phát gia tăng sau những biến động trên thị trường năng lượng liên quan đến xung đột Mỹ - Iran, trong khi những bất định về chiến lược của Chủ tịch Fed Kevin Warsh càng khiến nhà đầu tư lo ngại.
“Con đường nào dẫn tới việc giảm bền vững lợi suất kỳ hạn dài cũng đều liên quan đến một điều mà chính quyền không mong muốn”, Matt King, nhà sáng lập Satori Insights, nói. Theo ông, thâm hụt ngân sách Mỹ giảm, thị trường chứng khoán đi xuống hoặc đầu tư vào AI chững lại đều có thể kéo lợi suất dài hạn xuống.
Tuy nhiên, một bộ phận thị trường cho rằng lợi suất hiện tại vốn không có gì bất thường.
“Tôi nghĩ chúng ta đã trở lại với mức lãi suất bình thường, 4-5% là bình thường”, Edward Yardeni, người đặt ra thuật ngữ “bond vigilantes” để chỉ các nhà đầu tư trái phiếu có khả năng gây sức ép lên chính sách tài khóa, nói với Bloomberg TV khoảng một giờ trước khi ông Bessent đưa ra động thái gây bất ngờ.
Bessent và Warsh có cùng hướng đi?
Dẫu vậy, điều ông Bessent có thể trực tiếp tác động là cơ cấu phát hành và mua lại trái phiếu. Động thái mới, diễn ra hai tuần sau khi Bộ Tài chính điều chỉnh định hướng phát hành, mở ra khả năng giảm lượng trái phiếu kỳ hạn dài - nhóm có lợi suất cao nhất.
Cách tiếp cận này phần nào gợi nhớ chiến lược quản lý nợ dưới thời cựu Bộ trưởng Tài chính Janet Yellen, người từng bị ông Bessent chỉ trích. Đồng thời, nó cho thấy sự khác biệt nhất định giữa quan điểm của ông Bessent và Chủ tịch Fed Kevin Warsh.
Trong khi ông Bessent cho rằng lợi suất dài hạn đang cao hơn mức cân bằng, ông Warsh dường như chấp nhận xu hướng này. Phát biểu ngày 29/7, ông cho rằng dù Fed chưa thắt chặt chính sách trước lạm phát cao, thị trường đã tự điều chỉnh đáng kể và sẽ tiếp tục phản ứng theo cách mà nhà đầu tư cho là phù hợp.
Vì vậy, bài phát biểu của ông Warsh tại Jackson Hole vào thứ Sáu sẽ được đặc biệt chú ý. Nhà đầu tư chờ xem ông có đưa ra định hướng rõ ràng hơn sau cuộc họp báo gây thất vọng hồi tháng trước, khi ông không giải thích thuyết phục việc giữ nguyên lãi suất và cũng không phát tín hiệu về khả năng tăng lãi suất trong những tháng tới.
“Warsh có thể thực sự đảo ngược tình thế nếu giải thích cách Fed đánh giá dữ liệu, sử dụng các chỉ số và xây dựng kế hoạch cho 3-6 tháng tới”, George Goncalves, chiến lược gia kinh tế vĩ mô Mỹ tại MUFG, nhận định. “Ít nhất thị trường cần biết phải theo dõi điều gì”.
 |
| Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ Kevin Warsh. Ảnh: Reuters. |
Ông Warsh cũng muốn tái cấu trúc bảng cân đối của Fed, hiện nắm khoảng 4.540 tỷ USD trái phiếu Kho bạc, đồng thời từng đề cập một “thỏa thuận Fed - Bộ Tài chính” mới nhưng chưa công bố chi tiết.
Thỏa thuận năm 1951 từng hạn chế đáng kể vai trò của Fed trên thị trường trái phiếu và chấm dứt chính sách kiểm soát đường cong lợi suất. Nếu Washington muốn kéo chi phí vay xuống lần này, giới chức có thể phải cân nhắc hướng đi ngược lại.
Rebecca Patterson, nghiên cứu viên cấp cao tại Hội đồng về Quan hệ đối ngoại, cho rằng các chương trình mua lại trái phiếu chủ yếu mang tính tín hiệu và khó thay đổi đáng kể động lực thị trường. Theo bà, giải pháp hiệu quả, bền vững hơn sẽ là Fed mua trái phiếu thông qua nới lỏng định lượng (QE).
Điều này lại đặt Bessent và Warsh ở hai phía khác nhau. Trước khi nhậm chức, ông Bessent từng ủng hộ QE kéo dài, trong khi ông Warsh là một trong những người chỉ trích mạnh mẽ chính sách này.
Nếu hai bên không thay đổi quan điểm, đường cong lợi suất sẽ tiếp tục do thị trường quyết định. “Nền kinh tế vẫn chống chịu tốt và cạnh tranh vốn đang diễn ra trên toàn cầu”, Priya Misra, nhà quản lý danh mục tại JPMorgan Asset Management, nói. “Vì vậy, lãi suất tiếp tục tăng là điều hợp lý”.
Đọc để hiểu rõ hơn lịch sử nước Mỹ
Mục Thế giới giới thiệu cuốn sách "Lẽ thường" - cuốn sách của tác giả Thomas Paine được xuất bản lần đầu vào năm 1776 và đã có vai trò quan trọng trong thời kỳ lập quốc của Mỹ. Cho đến hôm nay, cuốn sách vẫn còn nguyên giá trị lịch sử đối với những ai quan tâm đến lịch sử nước Mỹ.
