|
|
Tổng thống Nga Vladimir Putin, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump đến dự cuộc gặp ba bên tại Kỳ Lân Sơn Trang vào ngày 19/11 tại Thâm Quyến (Trung Quốc). Ảnh: Reuters. |
Chiều 19/11, Tổng thống Nga Vladimir Putin, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình có cuộc họp thượng đỉnh ba bên đầu tiên tại thành phố Thâm Quyến, bên lề Hội nghị cấp cao APEC lần thứ 33.
Hình ảnh phát trực tiếp cho thấy ông Putin, ông Trump và ông Tập cùng bước vào hội trường, đứng cạnh nhau trước ống kính máy quay trong ít phút trước khi tiến vào phòng họp. Đây là lần đầu tiên lãnh đạo cấp cao của ba cường quốc Nga, Mỹ và Trung Quốc cùng tham gia một cuộc hội đàm ba bên.
Tháp tùng Tổng thống Trump tại cuộc gặp có Ngoại trưởng Marco Rubio, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent, Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick, Đại sứ Mỹ tại Trung Quốc David Perdue và Chánh văn phòng Nhà Trắng Stephen Miller.
Phái đoàn Trung Quốc có Ngoại trưởng Vương Nghị, Chánh văn phòng Trung ương Đảng Thái Kỳ, Đại sứ Trung Quốc tại Mỹ Tạ Phong, Đại sứ Trung Quốc tại Nga Trương Hán Huy và Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Mã Triều Húc.
Trong khi đó, Tổng thống Putin được tháp tùng bởi Ngoại trưởng Sergey Lavrov, Bộ trưởng Quốc phòng Andrei Belousov, trợ lý Điện Kremlin Yuri Ushakov và đặc phái viên của tổng thống Kirill Dmitriev, theo hãng thông tấn TASS.
"Ý nghĩa lịch sử"
Phát biểu mở đầu, ông Tập Cận Bình nhấn mạnh cuộc gặp mang "ý nghĩa tiên phong", đồng thời cho rằng quan hệ giữa các nước lớn có tác động trực tiếp đến hòa bình và ổn định thế giới.
"Khi các nước lớn chung sống hòa bình, thế giới sẽ được hưởng hòa bình. Khi các nước lớn xung đột, thế giới sẽ rơi vào hỗn loạn", nhà lãnh đạo Trung Quốc nói.
| |
| Tổng thống Nga Vladimir Putin, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump trong cuộc gặp ba bên. Ảnh: Reuters. |
Tổng thống Donald Trump bày tỏ vui mừng khi chuyến công du lần này tạo cơ hội tổ chức cuộc gặp ba bên đầu tiên giữa lãnh đạo Mỹ, Nga và Trung Quốc.
"Hôm nay, theo nhiều cách khác nhau, tôi nghĩ chúng ta thực sự đang làm nên lịch sử. Cả ba chúng ta có rất nhiều vấn đề cần thảo luận", ông Trump nói.
Tổng thống Vladimir Putin cũng nhấn mạnh trách nhiệm chung của ba nước trong việc duy trì hòa bình và an ninh quốc tế.
Theo ông Putin, ba nước cần bảo vệ và củng cố hệ thống luật pháp quốc tế, trong đó có Hiến chương Liên Hợp Quốc và những nguyên tắc được ghi nhận trong văn kiện này.
| |
| Tổng thống Nga Vladimir Putin tại cuộc họp. Ảnh: Reuters. |
Ông Putin cho rằng Moscow, Bắc Kinh và Washington có nhiều lợi ích chung trong giải quyết các xung đột. Theo nhà lãnh đạo Nga, vấn đề này đã được ông thảo luận với Chủ tịch Tập Cận Bình trước đó và tiếp tục được đưa ra trong cuộc gặp với Tổng thống Trump.
Ba nước cũng có lợi ích chung trong cuộc chiến chống khủng bố quốc tế, tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia và những thách thức an ninh khác. Ông Putin đồng thời đề cập khả năng tăng cường hợp tác về kinh tế, an ninh lương thực và năng lượng.
Nhà lãnh đạo Nga nhận định ba cường quốc có thể đóng góp đáng kể vào việc củng cố an ninh và ổn định toàn cầu nếu hợp tác trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau, bình đẳng và cân bằng lợi ích.
| |
| Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (giữa), Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin (trái) đến dự cuộc gặp ba bên ngày 19/11. Ảnh: Reuters. |
Cảnh báo nguy cơ chiến tranh hạt nhân
Trong bài phát biểu, Chủ tịch Tập Cận Bình nhiều lần nhấn mạnh trách nhiệm của các cường quốc đối với hòa bình thế giới, đồng thời viện dẫn những bài học lịch sử để cảnh báo hậu quả của xung đột.
Theo ông, hòa bình luôn là khát vọng bền bỉ của nhân loại. Lịch sử đã chứng kiến hơn 10.000 cuộc chiến tranh, trong khi hai cuộc chiến tranh thế giới gây ra những tổn thất chưa từng có đối với xã hội loài người. Hiện vẫn có hơn 60 cuộc xung đột khu vực đang diễn ra trên toàn cầu.
Đề cập quan hệ giữa các cường quốc, nhà lãnh đạo Trung Quốc kêu gọi ba nước duy trì đối thoại, tránh xung đột và đối đầu, đồng thời nỗ lực vượt qua "Bẫy Thucydides" - nguy cơ xung đột giữa một cường quốc đang trỗi dậy và một cường quốc hiện hữu.
| |
| Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình phát biểu tại cuộc họp. Ảnh: Reuters. |
Đặc biệt, ông Tập cảnh báo vũ khí hạt nhân là mối đe dọa thường trực đối với nhân loại, ví chúng như "thanh gươm Damocles" treo lơ lửng trên đầu thế giới.
"Không thể chiến thắng hay tiến hành một cuộc chiến tranh hạt nhân", ông nhấn mạnh, đồng thời kêu gọi các bên nỗ lực ngăn chặn nguy cơ này, tuân thủ Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân và duy trì ổn định chiến lược toàn cầu.
Ông cũng đề xuất Trung Quốc, Nga và Mỹ duy trì các cuộc tiếp xúc cấp cao thường xuyên, thiết lập cơ chế liên lạc và phòng ngừa khủng hoảng nhằm hạn chế những tính toán sai lầm, kiểm soát bất đồng và ngăn căng thẳng leo thang.
Về vấn đề hạt nhân, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng nhấn mạnh Mỹ, Nga và Trung Quốc là ba cường quốc hạt nhân lớn nhất thế giới, do đó có vị thế đặc biệt để thảo luận các biện pháp cắt giảm kho vũ khí và hạn chế nguy cơ sử dụng chúng.
"Ba nước có vị thế đặc biệt để thảo luận cách giảm số lượng vũ khí hạt nhân trên thế giới, đồng thời giảm thiểu nguy cơ những vũ khí này được sử dụng", ông nói.
Tổng thống Mỹ cũng cho rằng ba bên cần phối hợp ngăn chặn nguy cơ phổ biến vũ khí hạt nhân tại các quốc gia khác.
| |
| Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại buổi họp. Ảnh: Reuters. |
Theo Đài truyền hình nhà nước Trung Quốc CCTV, Trung Quốc, Mỹ và Nga đã ra tuyên bố hòa bình sau hội nghị thượng đỉnh ba bên, tái khẳng định rằng chiến tranh hạt nhân không thể chiến thắng và tuyệt đối không được phép xảy ra.
Làm gương trong hợp tác quốc tế
Theo hãng thông tấn Tân Hoa Xã, ông Tập cho rằng với tư cách là các cường quốc và thành viên thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, ba nước cần đi đầu trong ứng phó những thách thức toàn cầu, bảo vệ hòa bình và đóng góp cho tiến bộ của nhân loại.
"Trong ngôi làng toàn cầu này, các nước lớn gánh vác những trách nhiệm đặc biệt", ông Tập nói. "Tương tác tích cực giữa các cường quốc không phải là lựa chọn tùy ý, mà là yêu cầu bắt buộc".
Theo Nhân Dân Nhật Báo, nhà lãnh đạo Trung Quốc cho biết những năm gần đây, Bắc Kinh thúc đẩy quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện với Moscow trong kỷ nguyên mới, đồng thời chủ động xây dựng quan hệ ổn định chiến lược mang tính xây dựng với Washington.
Qua đó, Trung Quốc đang hướng tới một khuôn khổ quan hệ giữa các nước lớn dựa trên chung sống hòa bình, ổn định tổng thể và phát triển cân bằng, mang lại lợi ích cho cộng đồng quốc tế.
| |
| Ba nhà lãnh đạo chụp ảnh chung. Ảnh: Reuters. |
Nhà lãnh đạo Trung Quốc đồng thời kêu gọi các cường quốc phát huy vai trò trung gian hòa giải trong những điểm nóng quốc tế. Theo ông, cộng đồng quốc tế kỳ vọng các nước lớn đóng góp nhiều hơn vào việc thúc đẩy đối thoại và giải quyết xung đột.
"Trung Quốc, Nga và Mỹ cần tiếp tục khuyến khích các bên liên quan ngồi vào bàn đàm phán, giải quyết bất đồng thông qua các biện pháp chính trị và ngoại giao", ông nói.
Kêu gọi mở rộng hợp tác kinh tế
Bên cạnh các vấn đề an ninh, ông Tập Cận Bình kêu gọi ba nước tăng cường hợp tác kinh tế và thương mại, thay vì theo đuổi chính sách tách rời hoặc cắt đứt chuỗi cung ứng.
Theo CCTV, nhà lãnh đạo Trung Quốc cho rằng Bắc Kinh, Moscow và Washington cần từ bỏ tư duy Chiến tranh Lạnh, phát huy thế mạnh riêng để mở rộng lợi ích chung.
|
| Tổng thống Putin, Chủ tịch Tập và Tổng thống Trump chụp ảnh chung. Ảnh: Reuters. |
Ông mô tả Trung Quốc là thị trường tiêu dùng lớn, Nga sở hữu nguồn tài nguyên dồi dào, còn Mỹ có thế mạnh về sản xuất. Việc kết nối những lợi thế này sẽ giúp ba nước "mở rộng chiếc bánh hợp tác", qua đó tạo thêm cơ hội phát triển.
Ông Tập cũng đề cập về an ninh năng lượng, cho rằng những thách thức hiện nay đòi hỏi ba nước tăng cường trao đổi và phối hợp nhằm duy trì sự ổn định của các ngành công nghiệp và chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.
Lý giải vận mệnh của các nền kinh tế
Mục Thế giới giới thiệu cuốn “Quốc gia thăng trầm: Lý giải vận mệnh của các nền kinh tế” được NXB Thế giới cho ra mắt vào năm 2018. Tác phẩm làm rõ sự phát triển và đi xuống của nền kinh tế thế giới từ cuối thập niên 1990 đến đầu những năm 2000. Cuốn sách vạch ra 10 quy luật để nhận diện về chu kỳ kinh tế dẫn đến vận mệnh tăng trưởng hay suy thoái của một quốc gia.
> Độc giả có thể xem thêm tại đây.