|
|
Thu nhập cao hơn các thế hệ trước ở cùng độ tuổi không giúp Gen Z Mỹ bớt lo về tiền. Ảnh minh họa: Cottonbro Studio/Pexels. |
Theo báo cáo The Kids Are Alright: The Timeless Angst Over Young People and Money (tạm dịch: Người trẻ vẫn ổn: Nỗi lo muôn thuở về giới trẻ và tiền bạc) của Trung tâm Kinh tế Vĩ mô thuộc Boston Consulting Group (BCG), nếu so sánh ở cùng độ tuổi, Gen Z (1997-2012) đang có lợi thế về thu nhập so với Millennials (1981-1996), Gen X (1965-1980) và Baby Boomers (1946-1964), Business Insider đưa tin.
Cụ thể, ở tuổi 28, nhóm Gen Z lớn tuổi nhất có thu nhập trung vị khoảng 42.000 USD/năm sau khi điều chỉnh lạm phát. Con số này cao hơn 25% so với Millennials và khoảng 50% so với Baby Boomers khi ở cùng độ tuổi.
Do Gen Z còn trẻ, chưa có đủ dữ liệu để so sánh tài sản dài hạn. Tuy nhiên, số liệu của Millennials cho thấy người trẻ không hẳn kém hơn các thế hệ trước về tích lũy.
Ở tuổi 34, Millennials sở hữu giá trị tài sản ròng trung bình khoảng 331.000 USD, cao hơn mức 251.000 USD của Gen X và 229.000 USD của Baby Boomers khi ở cùng độ tuổi.
Kiếm 600.000 USD/năm mới thấy thành công
Trái với những chỉ số trên, cảm nhận về tình hình tài chính của người trẻ lại kém tích cực. BCG cho biết trong khoảng 4 thập kỷ kể từ năm 1980, người Mỹ lớn tuổi thường bi quan về nền kinh tế hơn người trẻ. Đến khoảng năm 2025, xu hướng này đảo chiều, nhóm trẻ lần đầu trở nên bi quan hơn nhóm lớn tuổi.
Khảo sát của công ty dịch vụ tài chính Mỹ SoFi và công ty nghiên cứu thị trường YouGov với 4.090 người trưởng thành tại Mỹ cũng cho thấy khoảng cách giữa mong muốn và niềm tin của nhóm này. Khoảng 62% Gen Z và Millennials vẫn đặt mục tiêu nghỉ hưu thoải mái, nhưng chỉ 46% tin rằng mình thực sự có thể làm được.
Sự bất an này một phần đến từ kỳ vọng tài chính ngày càng cao. Theo khảo sát năm 2024 của công ty dịch vụ tài chính Empower, Gen Z cho rằng cần thu nhập khoảng 600.000 USD/năm mới được xem là thành công, gấp 6 lần mức 100.000 USD của Baby Boomers. Trong khi đó, lương trung vị của lao động toàn thời gian tại Mỹ chỉ khoảng 60.000 USD/năm.
|
| Gen Z Mỹ kiếm nhiều tiền hơn thế hệ cha mẹ khi ở cùng độ tuổi. Ảnh minh họa: Clark Hodgin/New York Times. |
BCG cho rằng mạng xã hội có thể làm gia tăng khoảng cách giữa thực tế và kỳ vọng khi người trẻ thường xuyên tiếp xúc với hình ảnh về nhà đẹp, xe sang hay những chuyến du lịch đắt đỏ. Philipp Carlsson-Szlezak, kinh tế trưởng toàn cầu của BCG, cho rằng Gen Z là những người trải nghiệm trực tiếp giai đoạn bùng nổ của smartphone khi còn trẻ, nhưng không có nhiều công cụ để phân biệt những hình ảnh trên mạng xã hội với đời sống thực tế.
Tuy nhiên, BCG chỉ ra những lo lắng của Gen Z không chỉ đến từ kỳ vọng cao. Nợ sinh viên và giá nhà vẫn là áp lực thực tế. Hiện giá một căn nhà trung bình tại Mỹ tương đương gần 6 năm thu nhập, trong khi năm 1975 chỉ khoảng 3,5 năm. Áp lực càng lớn tại các thành phố và vùng ngoại ô, nơi nhiều người trẻ muốn sinh sống nhưng nguồn cung nhà ở chưa đáp ứng đủ nhu cầu.
Thế hệ có nợ tăng nhanh nhất
Ở cùng độ tuổi, Gen Z có thu nhập cao hơn Millennials, Gen X và Baby Boomers. Tuy nhiên, lợi thế này vẫn chưa giúp họ tránh được áp lực nợ.
Khảo sát do nền tảng nghiên cứu thị trường Ask Your Target Market thực hiện cho công ty cung cấp dịch vụ hỗ trợ xử lý nợ Mỹ Accredited Debt Relief và trang thông tin tài chính cá nhân Money.com vào tháng 7, với 2.000 người trưởng thành tại Mỹ từng có ít nhất một khoản nợ trong năm qua, cho thấy 45% Gen Z nói số tiền họ nợ đã tăng trong 12 tháng, PR Newswire đưa tin.
Đây là tỷ lệ cao nhất trong các thế hệ được khảo sát, vượt Millennials (39%), Gen X (34%) và Baby Boomers (30%). Baby Boomers đồng thời là thế hệ duy nhất có tỷ lệ người giảm được nợ cao hơn tỷ lệ ghi nhận nợ gia tăng.
Áp lực này cũng phản ánh vào tâm lý. Khoảng 60% Gen Z cho biết họ thường xuyên hoặc luôn cảm thấy căng thẳng khi nghĩ đến nợ, so với 56% Millennials, 51% Gen X và 36% Baby Boomers.
Chỉ 28% Gen Z lạc quan về khả năng trả hết nợ. Con số này thấp hơn đáng kể so với 37% ở Gen X và 48% ở Baby Boomers.
|
| Khoảng 60% người trẻ có nợ thường xuyên căng thẳng khi nghĩ đến khoản phải trả. Ảnh minh họa: Adam Gray/Reuters. |
Chi phí sinh hoạt được xem là một trong những nguyên nhân chính. Trong toàn bộ mẫu khảo sát, 78% cho rằng lạm phát góp phần khiến họ mắc nợ, trong khi 68% nhắc đến chi phí nhà ở. Hai yếu tố này đều được lựa chọn nhiều hơn quyết định chi tiêu hoặc vay mượn cá nhân, ở mức 66%.
Riêng với Gen Z, 66% cho rằng mức lương thấp hoặc mất việc góp phần vào tình trạng nợ. Khoảng 51% nhắc đến việc thiếu kiến thức tài chính.
Gánh nặng này đang tác động trực tiếp đến những cột mốc mà người trẻ muốn đạt được. Khoảng 38% Gen Z cho biết nợ khiến họ không thể tiết kiệm để mua nhà hoặc buộc phải trì hoãn kế hoạch này, cao nhất trong 4 thế hệ. Tỷ lệ tương ứng là 31% ở Millennials, 20% ở Gen X và 10% ở Baby Boomers.
Một bộ phận Gen Z cũng cho biết các khoản nợ khiến họ trì hoãn thay đổi công việc hoặc kế hoạch lập gia đình. Để xoay xở, người trẻ có xu hướng tìm thêm nguồn thu. Khoảng 27% Gen Z đã làm thêm một công việc phụ trong năm qua, ngang Millennials nhưng cao hơn Gen X (20%) và Baby Boomers (9%).
Tuy nhiên, khả năng trả nhiều hơn mức tối thiểu cho các khoản nợ của Gen Z lại thấp hơn. Chỉ 28% cho biết đã làm điều này trong năm qua, so với 35% Millennials, 41% Gen X và 50% Baby Boomers. Một số người trẻ còn phải vay gia đình, rút tiền tiết kiệm hoặc trì hoãn thanh toán để duy trì dòng tiền.
Nhiều người không chỉ cắt giảm các khoản chi không thiết yếu mà còn phải tiết kiệm cả những nhu cầu cơ bản. Trong toàn bộ mẫu khảo sát, 55% đã giảm ăn ngoài, 42% giảm mua quần áo hoặc sản phẩm chăm sóc cá nhân và 35% cắt cả tiền mua thực phẩm. Khoảng 19% giảm đóng góp vào quỹ khẩn cấp.
3 ác mộng tài chính thường trực của người trẻ
Nhiều người trẻ hiện phải đối mặt với 3 vấn đề tài chính chính: thiếu hụt tiền bạc do chi tiêu vượt kế hoạch trước các cám dỗ mua sắm trực tuyến; lâm vào nợ nần vì sử dụng thẻ tín dụng và các hình thức vay tiêu dùng dễ dãi; và làm việc quần quật nhưng không đạt được mục tiêu tài chính đề ra. Để giải quyết những vấn đề này, cuốn sách Làm chủ tiền bạc từ khi còn đi học của TS Vũ Minh Tú cung cấp các phương pháp quản lý tài chính cá nhân hiệu quả, giúp người trẻ kiểm soát chi tiêu, tránh nợ nần và đạt được mục tiêu tài chính.