Nên đọc hết hay bỏ dở một cuốn sách không phù hợp?

Nên tiếp tục đọc hay dừng lại khi một cuốn sách không còn phù hợp là chủ đề gây tranh cãi kéo dài trong cộng đồng người đọc. Sự khác biệt này khiến độc giả chia thành hai nhóm chính: nhóm kiên trì hoàn thành tác phẩm đến trang cuối cùng và nhóm lựa chọn dừng lại để chuyển sang cuốn sách khác.

Trong cộng đồng đọc sách, thói quen không hoàn thành một tác phẩm được gọi tắt là DNF (Did Not Finish). Nhóm ủng hộ DNF cho rằng quỹ thời gian đọc có hạn nên ưu tiên cho các tác phẩm phù hợp hơn. Ngược lại, nhóm phản đối cho rằng việc đọc trọn vẹn là cần thiết để đánh giá đầy đủ và khách quan giá trị của một cuốn sách, theo New York Times.

Cuộc tranh luận không hồi kết

Việc bỏ dở sách không phải là hiện tượng mới. Tuy nhiên, tranh luận xung quanh chủ đề này gia tăng trở lại sau khi Goodreads - nền tảng đánh giá và theo dõi sách - bổ sung danh mục "Did Not Finish". Tính năng này cho phép người dùng đánh dấu những cuốn sách họ quyết định không đọc tiếp.

"Nếu một cuốn sách không phù hợp, việc chuyển sang tác phẩm khác là lựa chọn hợp lý", đại diện Goodreads thông báo trên tài khoản Instagram chính thức của nền tảng.

Bà Cybil Wallace, Trưởng biên tập của Goodreads, cho biết DNF là một trong những tính năng nhận được nhiều yêu cầu nhất từ người dùng, đồng thời cũng nhận được phản hồi tích cực từ cộng đồng.

Nhóm độc giả kiên trì đọc đến cuối đưa ra nhiều lý do, chẳng hạn muốn hiểu trọn vẹn thông điệp của tác giả, có cái nhìn đầy đủ về tác phẩm hoặc đọc hết một bộ sách. Ảnh: Pexels.

Theo ông Brock Covington, người quản lý một câu lạc bộ sách chuyên về văn học hư cấu và tác phẩm kinh điển, cảm giác hoàn thành một cuốn sách mang lại sự thỏa mãn. Ngoài ra, việc đọc xong một cuốn sách cũng có thể được xem như một thành tích để chia sẻ trên mạng xã hội.

Ở chiều ngược lại, cô Ashley Ross (38 tuổi), thành viên một câu lạc bộ đọc sách, chia sẻ rằng từng dừng đọc nhiều tác phẩm.

"Tôi cho rằng tác giả không muốn người đọc gượng ép trải nghiệm tác phẩm nếu không tìm thấy sự hứng thú. Tương tự như việc rời khỏi một buổi tiệc không phù hợp, người đọc hoàn toàn có thể làm điều đó với một cuốn sách", cô Ross cho biết.

Tuy nhiên, việc dừng đọc không đồng nghĩa với việc từ bỏ tác phẩm hoàn toàn. Cô Ross thường tiếp cận lại cuốn sách ở thời điểm khác hoặc chuyển đổi định dạng tiếp cận. Chẳng hạn, Chẳng hạn, sau khi không thể đọc hết bản in tuyển tập These Precious Days của Ann Patchett, cô chuyển sang nghe sách nói.

Nhiều lý do dẫn tới DNF

Có nhiều lý do khiến độc giả quyết định dừng đọc, từ độ dài tác phẩm, quỹ thời gian và điều kiện đọc đến văn phong, tâm trạng cá nhân hay giá tiền. Việc bỏ ra khoảng 30 USD để mua một cuốn sách bìa cứng có thể khiến người đọc cảm thấy phải đọc cho hết để khỏi tiếc tiền, khác với tâm lý thoải mái khi mượn sách từ thư viện.

Trong cộng đồng đọc sách, thói quen không hoàn thành một tác phẩm được gọi tắt là DNF (Did Not Finish). Ảnh: Greg Funnell.

Ông Jason Blitman, nhà sản xuất kiêm người dẫn chương trình podcast Gays Reading, nói rằng ông thường đọc ít nhất 25% nội dung trước khi quyết định có đọc tiếp hay không. Ông từng dừng lại ở mốc 40% khi đọc tiểu thuyết “A Little Life” của Hanya Yanagihara.

"Tác phẩm có văn phong tốt nhưng nội dung tập trung liên tục vào các biến cố nặng nề. Sau khi hỏi những người đã đọc cuốn sách và biết rằng câu chuyện về sau cũng không trở nên tích cực hơn, tôi quyết định ngừng đọc", ông Blitman chia sẻ.

Mặc dù vậy, quyết định dừng đọc vẫn tạo ra tâm lý áy náy ở một bộ phận độc giả do lo rằng việc bỏ dở sách cho thấy mình thiếu kiên trì hoặc không đủ khả năng cảm nhận giá trị của tác phẩm Theo ông Covington, quyết định DNF về bản chất phụ thuộc vào mục đích đọc sách của từng cá nhân.

“Nếu đọc để tìm kiếm thông tin, việc hoàn thành tác phẩm mang lại lợi ích rõ rệt. Tuy nhiên, nếu đọc để giải trí, thư giãn mà cuốn sách lại khiến họ thêm áp lực, đó là lúc nên chuyển sang tác phẩm khác”, ông Covington nhận định.

Giới sáng tác nói gì?

Nhiều nhà văn cũng đồng tình với quan điểm này. Tiểu thuyết gia Harlan Coben từng chia sẻ với New York Times rằng ông “không ngần ngại bỏ dở những cuốn sách tệ”, bất kể ở trang thứ nhất hay trang thứ 100.

Cô Hayley Gelfuso, tác giả cuốn tiểu thuyết “Book of Lost Hours”, cho biết kể từ khi sinh con, cô bắt đầu có thói quen dễ dàng bỏ dở một cuốn sách giữa chừng.

“Giờ đây, tôi chỉ có khoảng 20 phút cuối ngày để đọc sách. Cuốn nào không đủ hấp dẫn là tôi sẵn sàng bỏ qua ngay”, cô Gelfuso chia sẻ.

Nhiều nhà văn cũng đồng tình với quan điểm nên bỏ dở những cuốn sách không phù hợp. Ảnh: Pexels.

Nữ tiểu thuyết gia Claire Lombardo thậm chí quyết định dừng đọc chỉ sau khoảng 5 trang đầu tiên.

“Văn phong của tác giả phải đủ cuốn hút tôi ngay từ đầu. Nếu không thể tạo được sự đồng cảm với tác phẩm ngay từ những trang đầu, đó là dấu hiệu cho thấy đây không phải tác phẩm phù hợp với tôi”, cô Lombardo nói.

Việc tác phẩm của mình bị độc giả DNF có thể tạo ra cảm giác hụt hẫng cho người viết. Cô Lombardo, giảng viên sáng tác văn học tại Xưởng viết văn Iowa (thuộc Đại học Iowa, Mỹ), thừa nhận từng cảm thấy mình thất bại khi chứng kiến nhiều độc giả trên mạng xã hội bỏ dở cuốn tiểu thuyết đầu tay The Most Fun We Ever Had (2019) của cô.

Năm năm sau, khi xuất bản cuốn sách thứ hai Same as It Ever Was, cô đã thay đổi góc nhìn.

“Tôi thà để độc giả dừng đọc còn hơn thấy họ gượng ép đọc tiếp, rồi nảy sinh cảm xúc tiêu cực với tác giả. Không có cuốn sách nào phù hợp với mọi người đọc. Càng ra mắt nhiều tác phẩm, tôi càng chấp nhận thực tế đó”, theo nữ tác giả.